Những yếu tố cốt lõi trong chiến thuật
F1 không chỉ là tốc độ trên đường thẳng mà còn là câu chuyện của chiến lược. Đây là những thuật ngữ được dùng nhiều nhất trên pit wall.
Box Box: Đây là cụm từ mà tay đua sẽ nghe qua radio khi được gọi vào pit. Đơn giản, đó là lệnh yêu cầu tay đua quay trở lại pit để thay lốp, sửa xe hoặc bỏ cuộc. Thuật ngữ này bắt nguồn từ từ tiếng Đức "Boxenstopp", nghĩa là pit stop.
Undercut: Đây là một chiến lược trong đó tay đua vào pit sớm để thay lốp, với hy vọng khai thác đủ hiệu suất của bộ lốp mới, để khi đối thủ vào pit muộn hơn, họ sẽ vượt lên phía trước. Điều này xảy ra khi một đội đua tin rằng bộ lốp mới hơn sẽ mang lại tốc độ tốt hơn và tạo ra lợi thế tổng thể so với việc tiếp tục ở lại trên đường đua. Tùy thuộc vào chiến lược tổng thể, đội có thể tiếp tục sử dụng lại cùng loại hợp chất lốp, hoặc chuyển sang một trong hai loại lốp còn lại mà đội được phép sử dụng.
Overcut: Đúng như tên gọi, đây là điều ngược lại với undercut. Tay đua sẽ tiếp tục ở lại trên đường đua trong khi đối thủ vào pit. Với lợi thế có được luồng khí sạch khi đang có vị trí cao trong đoàn đua, họ hy vọng có thể khai thác hiệu suất tốt hơn so với đối thủ đang dùng lốp mới, để sau khi chính mình vào pit vẫn giữ được vị trí phía trước.
Marbles: Khi lốp bị mài mòn và bị mặt đường xé ra, chúng tạo thành những mảnh cao su nhỏ gọi là marbles. Do xe sẽ được cân sau cuộc đua, vì vậy các tay đua thường cố tình gom marbles bằng bộ lốp còn dính của mình trong vòng chạy chậm sau cuộc đua để tăng trọng lượng xe một cách nhân tạo.
Flatspot: Ai cũng biết lốp thì phải tròn. Nhưng nếu tay đua phanh quá mạnh và bị khóa bánh, một phần lốp sẽ bị mài phẳng bởi mặt đường. Phần phẳng này gọi là flatspot, nó gây mất cân bằng, giảm độ bám và tạo ra rung động rất khó chịu trên toàn bộ chiếc xe. Các tay đua luôn muốn tránh điều này bằng mọi giá.
Blistering: Blistering xảy ra khi phần bên trong của lốp (carcass) bị quá nhiệt. Cao su sẽ phồng lên, tạo thành những bọng nhỏ trên bề mặt, làm giảm độ bám lốp.
Graining: Đây là khi bề mặt lốp bị quá nhiệt do trượt quá nhiều trên mặt đường, thường là hệ quả của việc lái quá gắt, vượt quá khả năng chịu tải của lốp. Điều này khiến lớp cao su bị xé rách và làm giảm độ bám. Điểm khác biệt là graining có thể được khắc phục khi lớp cao su bên ngoài tự mòn đi theo thời gian.
Những công nghệ của năm 2026
Boost Button: Xe F1 đã có nhiều kiểu hình "nút tăng tốc" và cơ chế khác nhau trong nhiều năm qua. Nhưng từ 2026, nút này sẽ tăng công suất mà hệ truyền động tạo ra. Nó có thể được sử dụng ở bất kỳ đâu trên vòng đua, giúp tay đua tấn công hoặc phòng thủ, miễn là còn đủ năng lượng tích trữ.
Overtake Mode: Dù nghe khá giống với Boost Button, chế độ này cụ thể là sự thay thế cho DRS mà chúng ta đã nói lời tạm biệt vào năm 2025. Overtake Mode tăng công suất điện của hệ truyền động và chỉ có thể sử dụng khi xe đang ở trong phạm vi một giây so với xe phía trước, cũng như chỉ được sử dụng tại những điểm được quy định trên đường đua.
Active Aero (khí động học chủ động): Chúng ta hãy nói về một thay đổi lớn đang xuất hiện trong mùa giải này - khí động học chủ động. Lần đầu tiên sau một thời gian dài, các tay đua có thể chủ động thay đổi góc cánh gió trước và sau để giảm lực cản khi không cần downforce. Phần lớn thao tác này sẽ do tay đua thực hiện thủ công, với mặc định là cánh gió ở chế độ downforce cao. Có một số góc cua mà cánh gió sẽ buộc phải đóng lại, nhưng nhìn chung quyền kiểm soát sẽ thuộc về tay đua.
Recharging: Tương tự bộ luật cũ, những chiếc xe 2026 sẽ cần sạc lại pin để duy trì mức năng lượng. Thông qua quá trình giảm tốc (phanh, nhả ga và thả trôi), xe sẽ tự động thực hiện việc này mà không cần sự can thiệp của tay đua, dù cường độ có thể được điều chỉnh bởi tay đua và đội đua.
F1: Nơi tồn tại cả những drama và mánh khóe
F1 là môn thể thao đầy rẫy những kẽ hở và mánh khóe đánh lừa đối thủ. Mặc dù khu vực paddock là một nơi thân thiện và sự cạnh tranh đã bị phóng đại trên mạng xã hội, thực tế đây vẫn là một thế giới cạnh tranh khốc liệt. Các đội đua đều nỗ lực tối đa để giành chiến thắng.
Sandbagging: Bạn sẽ thấy điều này rất nhiều trong giai đoạn chạy thử (testing). Các đội không muốn lộ ra công nghệ hay thiết kế nào đang giúp họ tăng hiệu suất, nên họ sẽ "đeo bao cát" cho chiếc xe theo nghĩa bóng. Nói cách khác, họ sẽ cố tình chạy chậm hơn để không thu hút sự chú ý, trong khi vẫn thu thập đủ dữ liệu cần thiết để tối ưu chiếc xe.
Parc Fermé: Có nghĩa là "khu đóng kín" trong tiếng Pháp. Đây là khu vực nơi các xe được niêm phong sau vòng phân hạng và cuộc đua. Trong điều kiện Parc Fermé, về cơ bản chiếc xe sẽ không được đội đua chạm vào trừ khi được FIA cho phép. Đây cũng là nơi xe được kiểm tra rất kỹ về tính hợp lệ theo luật.