Mercedes-AMG F1 W11 EQ Performance là một chiếc xe đua Công thức 1 được thiết kế và chế tạo bởi Đội đua Mercedes-AMG Petronas F1 dưới sự chỉ đạo của James Allison (Giám đốc Kỹ thuật), John Owen (Trưởng phòng Thiết kế), Mike Elliott (Giám đốc Công nghệ), Loïc Serra (Giám đốc Hiệu suất), Ashley Way (Phó Trưởng phòng Thiết kế), Emiliano Giangiulio (Trưởng bộ phận Hiệu suất xe đua), Jarrod Murphy (Trưởng bộ phận Khí động học), Eric Blandin (Kỹ sư trưởng Khí động học) và Andy Cowell (Trưởng nhóm Thiết kế Hệ thống động lực) để tham gia giải Vô địch Thế giới Công thức 1 năm 2020.
W11 là phiên bản kế nhiệm của Mercedes AMG F1 W10 EQ Power+ (xe của mùa 2019) và được tiếp nối bởi chiếc Mercedes W12 (xe của mùa 2021).
Chiếc xe được cầm lái bởi Lewis Hamilton và Valtteri Bottas - những người đã gắn bó với đội và lần lượt bước vào mùa giải thứ tám (Hamilton) và thứ tư (Bottas). George Russell - tay đua của đội Williams và là tài năng trẻ thuộc lò đào tạo của Mercedes cũng đã lái chiếc xe này tại Grand Prix Sakhir 2020, sau khi Hamilton buộc phải bỏ lỡ chặng đua đó vì có kết quả xét nghiệm dương tính với COVID-19.
Chiếc xe ban đầu được lên kế hoạch ra mắt chính thức tại Grand Prix Úc 2020, nhưng sự kiện này đã bị trì hoãn do cuộc đua bị hủy. Ít nhất bảy chặng tiếp theo trong lịch thi đấu cũng đã bị hoãn lại để ứng phó với đại dịch COVID-19. Cuối cùng, W11 đã có màn tranh tài đầu tiên tại Grand Prix Áo 2020. Sự trì hoãn đã mang lại lợi thế cho đội đua Đức. Nó cho phép họ khắc phục các vấn đề về độ tin cậy của chiếc xe trước khi mùa giải chính thức được bắt đầu.
Chiếc W11 đã giành được 13 chiến thắng (11 thuộc về Hamilton và hai thuộc về Bottas), 15 lần giành pole (10 lần thuộc về Hamilton và năm lần thuộc về Bottas), 9 vòng đua nhanh nhất (fastest laps) (sáu lần cho Hamilton, hai lần cho Bottas và một lần cho Russell), 12 lần chiếm trọn hàng xuất phát đầu tiên (front row), và 5 lần về đích ở vị trí 1-2 sau 17 chặng đua.
Với chiếc xe này, Mercedes đã bảo vệ thành công Chức Vô địch Thế giới Công thức 1 dành cho Đội đua (Constructors World Championship) lần thứ bảy liên tiếp - phá vỡ kỷ lục vô địch liên tiếp trước đó do đội Ferrari nắm giữ. Ngoài ra chiếc xe này cũng giúp Lewis Hamilton mang về chức Vô địch Tay đua thứ bảy của anh trong sự nghiệp, giúp anh sánh vai với huyền thoại F1 Michael Schumacher - cùng bảy lần Vô địch Thế giới.
Do đã lập ra nhiều kỷ lục đường đua bao gồm cả vòng đua nhanh nhất tuyệt đối (outright fastest lap ever) tại nhiều trường đua Công thức 1 khác nhau, W11 được coi là một trong những chiếc xe đua mạnh nhất mọi thời đại mà F1 từng sản sinh.
| Hạng mục | Thông số chi tiết |
|---|---|
| Động cơ đốt trong | Mercedes-AMG F1 M11 EQ Performance (AMG HPP M11). Động cơ V6 góc nghiêng 90°, dung tích 1,6 L, sử dụng bộ tăng áp đạt giới hạn vòng tua 15.000 vòng / phút. Động cơ được đặt ở giữa xe và sử dụng trên hệ dẫn động cầu sau (RWD). |
| Động cơ điện | Hệ thống thu hồi động năng (MGU-K) và hệ thống thu hồi nhiệt năng (MGU-H). |
| Hộp số | Hộp số được Mercedes đồng phát triển với Xtrac, là loại hộp số tuần tự (sequential), bán tự động (semi-automatic), sang số liền mạch (seamless-shift) có 8 số tiến và 1 số lùi. |
| Pin | Hệ thống pin Lithium-ion do Mercedes phát triển. |
| Công suất | 1.025 hp (764 kW) |
| Trọng lượng | 746 kg (1.644,6 lbs) |
| Nhiên liệu | Petronas Primax |
| Dầu bôi trơn | Petronas Syntium và Tutela |
| Lốp | Pirelli P Zero (lốp khô), Pirelli Cinturato (lốp ướt) |
| Bộ ly hợp | Đĩa ly hợp carbon được gia cố bằng sợi carbon của ZF |
Bối cảnh
Hệ thống lái trục kép (DAS)
Chiếc W11 sở hữu một hệ thống do Mercedes phát triển được gọi là hệ thống lái trục kép (Dual-Axis Steering - DAS), cho phép tay đua điều chỉnh độ chụm (toe) của các bánh trước để tối ưu hóa độ bám cơ học bằng cách kéo hoặc đẩy vô lăng.
| Thao tác | Góc toe thay đổi | Mục đích và lợi ích |
|---|---|---|
| Đẩy vô lăng về phía trước | Toe out (góc xòe) | Tăng nhiệt độ lốp: Làm tăng cọ xát lốp với mặt đường và ma sát lốp, giúp làm nóng lốp nhanh hơn (đặc biệt hữu ích trước vòng đua tính giờ hoặc khởi động lại). |
| Kéo vô lăng về phía tay đua | Toe in (góc chụm) | Ổn định nhiệt độ: Làm giảm ma sát trên đường thẳng, giúp làm mát lốp và giảm hao mòn khi lốp đã đạt nhiệt độ tối ưu. |
DAS cho phép các tay đua làm nóng lốp xe hiệu quả hơn bằng cách sử dụng độ chụm bằng không (zero toe), nhưng đồng thời vẫn đảm bảo khả năng vào cua tốt hơn bằng cách sử dụng độ chụm âm (negative toe) - một tính năng đặc biệt quan trọng trên các trường đua có đoạn thẳng dài. Hệ thống DAS đã bị loại bỏ khỏi chiếc xe sau giải Vô địch F1 2020 vì nó đã bị cấm sử dụng từ mùa giải 2021. Ngoài ra, thiết kế của hệ thống treo sau cũng được thay đổi so với phiên bản tiền nhiệm, với mục tiêu giảm thiểu hiện tượng thiếu lái (understeer).
Thông điệp xã hội và bản sắc đội đua
Sau khi mùa giải bị hoãn và sự ủng hộ toàn cầu dành cho phong trào Black Lives Matter ngày càng tăng, Mercedes đã công bố vào cuối tháng 6 rằng chiếc W11 sẽ sử dụng màu đen làm màu chủ đạo thay vì màu bạc truyền thống trên các phiên bản tiền nhiệm.
Tay đua Lewis Hamilton là người khởi xướng việc thay đổi màu sơn này, cho biết anh muốn đội thể hiện sự ủng hộ đối với phong trào không chỉ qua các bài đăng trên mạng xã hội. Điều này dẫn đến ý tưởng sử dụng màu sơn mới và phát động một chiến dịch nhằm cải thiện sự đa dạng trong nội bộ của đội.
Tổng kết mùa giải 2020 đầy thành công của Mercedes
Grand Prix Áo
Tại chặng mở màn mùa giải Grand Prix Áo, Bottas giành được vị trí xuất phát đầu tiên (pole position). Ban đầu, Hamilton đủ điều kiện xuất phát ở vị trí thứ hai, nhưng trước cuộc đua, anh phải nhận án phạt lùi ba bậc xuất phát vì không giảm tốc độ khi cờ vàng xuất hiện ở cuối buổi phân hạng, khiến anh tụt xuống vị trí thứ năm.
Mặc dù cả hai tay đua phải đối mặt với các vấn đề về hộp số phát sinh trong cuộc đua, nhưng Bottas vẫn giành chiến thắng. Đây là chiến thắng thứ tám trong sự nghiệp của tay đua người Phần Lan. Hamilton nhanh chóng trở lại vị trí thứ hai, nhưng ở những vòng đua cuối, anh nhận án phạt năm giây vì gây va chạm với Alexander Albon. Dù cán đích ở vị trí thứ hai, án phạt đã đẩy Hamilton xuống vị trí thứ tư.
Grand Prix Styria và Hungary
Hamilton giành vị trí xuất phát đầu tiên trong buổi phân hạng bị ảnh hưởng bởi mưa tại Grand Prix Styria (Áo) - bỏ xa đối thủ gần nhất là Max Verstappen hơn 1,2 giây. Hamilton dẫn đầu gần như toàn bộ cuộc đua và giành chiến thắng thứ hai liên tiếp cho chiếc W11, trong khi Bottas vượt qua Verstappen ở những vòng cuối để về đích thứ hai, mặc dù xuất phát ở vị trí thứ tư tại trường đua Red Bull Ring.
Tại Grand Prix Hungary, tốc độ của W11 thể hiện rõ ràng hơn khi Mercedes dễ dàng giành vị trí 1-2 trong buổi phân hạng. Hamilton và Bottas bỏ xa đối thủ gần nhất là Lance Stroll (thứ ba) tới 0,8 giây. Hamilton giành pole - hơn Bottas 0,1 giây.
Hamilton tiếp tục giành chiến thắng cuộc đua, đây là chiến thắng thứ hai liên tiếp và là chiến thắng thứ tám tại Hungaroring của tay đua người Anh - cân bằng kỷ lục về số lần thắng nhiều nhất tại một trường đua. Bottas mắc lỗi ngay khi xuất phát, chiếc W11 của anh nhúc nhích nhẹ trước khi đèn tín hiệu tắt, xe dừng lại và khởi hành một cách chậm chạp, khiến anh tụt xuống vị trí thứ sáu ở góc cua đầu tiên. Tay đua Phần Lan tránh được án phạt xuất phát sớm (jump start) và kịp thời leo lên vị trí thứ ba, chỉ về đích sau Max Verstappen (thứ hai).
Grand Prix Anh và câu chuyện lốp xe "thần thánh"
Tại Grand Prix Anh, Hamilton dẫn dắt Mercedes tái lập thế độc tôn bằng việc chiếm được hàng xuất phát đầu tiên (front-row lockout), sau khi anh giành pole thứ ba liên tiếp - hơn Bottas 0,3 giây. Bottas đứng thứ hai - hơn Verstappen (thứ ba) 0,7 giây.
Lewis Hamilton dẫn đầu từ lúc xuất phát, tạo ra khoảng cách lớn xuyên suốt cuộc đua. Ở những giai đoạn cuối, Bottas và Hamilton lần lượt bị rách lốp (tyre delaminations) ở vòng 50 và 52. Điều này buộc Bottas phải vào pit, khiến anh tụt xuống vị trí thứ 11. Hamilton buộc phải cố gắng lê lết về đích với chiếc lốp bị hỏng suốt tại vòng đua cuối cùng, và Max Verstappen với vị trí thứ hai đã thu hẹp khoảng cách từ 30 giây xuống còn khoảng 6 giây khi Hamilton vượt qua vạch đích.
Grand Prix kỷ niệm 70 năm thành lập Công thức 1
Tại Grand Prix kỷ niệm 70 năm diễn ra tại trường đua Silverstone, Mercedes một lần nữa không có đối thủ trong buổi phân hạng khi Bottas dẫn dắt đội, một lần nữa độc chiếm hàng xuất phát đầu tiên - chỉ nhỉnh hơn Hamilton 0,063 giây, trong khi Nico Hulkenberg kém họ tới 0,8 giây. Tuy nhiên, Mercedes gặp khó khăn về tốc độ đua do nhiệt độ cao gây ra tình trạng lốp bị ăn mòn quá mức và phồng rộp (excessive tyre wear and blistering). Kết quả, tay đua của đội Red Bull Racing là Max Verstappen đã vượt lên dẫn trước và giành chiến thắng. Đây là lần đầu tiên Mercedes không giành chiến thắng trong mùa giải 2020.
Grand Prix Tây Ban Nha
Tại Grand Prix Tây Ban Nha, Mercedes tiếp tục thể hiện sự thống trị trong buổi phân hạng với Hamilton tiếp tục giành được vị trí xuất phát đầu tiên thứ tư liên tiếp. Anh vượt qua Bottas 0,059 giây, người đồng đội của anh lại bỏ xa Verstappen ở vị trí thứ ba với 0,7 giây.
Hamilton giành chiến thắng cuộc đua, anh dẫn đầu ở mọi vòng đua và cán đích nhanh hơn Verstappen (thứ hai) tới 24 giây. Hơn nữa, Hamilton còn thiết lập một kỷ lục mới của Công thức 1 khi đạt cột mốc 156 lần lên podium trong sự nghiệp, vượt qua Michael Schumacher để trở thành người có số lần lên podium nhiều nhất mọi thời đại. Bottas khởi đầu tệ và tụt xuống vị trí thứ tư ở góc cua đầu tiên. Mặc dù anh đã lấy lại tinh thần và giành lại vị trí thứ ba nhưng không thể vượt qua Verstappen, điều đó đã khiến tay đua Phần Lan mất thêm điểm trong bảng xếp hạng tay đua.
Grand Prix Bỉ
Tại Grand Prix Bỉ, Hamilton thiết lập kỷ lục đường đua mới tại Circuit de Spa-Francorchamps với thành tích 1:41,252, đồng thời giành pole và bỏ xa đồng đội Bottas ở vị trí thứ hai tới nửa giây.
Cuộc đua chứng kiến cặp đôi này giành vị trí chung cuộc 1-2, đó là lần thứ hai trong mùa giải đội Mercedes làm được điều này. Hamilton dẫn đầu từ đầu đến cuối và Bottas giữ vị trí thứ hai trước Verstappen của đội Red Bull. Hamilton nới rộng khoảng cách dẫn đầu trong bảng xếp hạng Vô địch Tay đua lên 47 điểm so với Verstappen và 50 điểm so với Bottas. Tương tự, Mercedes cũng gia tăng khoảng cách dẫn đầu trong bảng xếp hạng Vô địch dành cho Đội đua lên 86 điểm so với đội xếp thứ hai là Red Bull Racing khi bước vào giai đoạn giữa mùa giải 2020.
Grand Prix Thổ Nhĩ Kỳ
Tại trường đua Istanbul Park, Lewis Hamilton đã có một màn trình diễn xuất sắc trong điều kiện đường đua trơn trượt và ẩm ướt, anh xuất phát từ vị trí thứ sáu nhưng vẫn về nhất một cách đầy thuyết phục.
Tay đua người Anh đã cho thấy khả năng quản lý lốp tuyệt vời của mình, đặc biệt là việc duy trì một bộ lốp trung gian (Intermediate) trong hơn 50 vòng đua, trong khi các đối thủ khác phải thay lốp. Nhưng sau tất cả, Hamilton đã giành chiến thắng chặng và chính thức vô địch Thế giới F1 lần thứ bảy - cân bằng kỷ lục của huyền thoại Michael Schumacher.
Sau khi cán đích, Hamilton không giấu được sự xúc động, anh chia sẻ thông điệp truyền cảm hứng:
Cảm ơn các bạn rất nhiều. Chiến thắng này là dành cho tất cả những đứa trẻ ngoài kia đang mơ những điều không thể. Các em cũng có thể làm được điều đó! Tôi tin tưởng ở các em! Cảm ơn tất cả mọi người rất nhiều vì đã luôn ủng hộ.
Lewis Hamilton, Grand Prix Thổ Nhĩ Kỳ 2020
Grand Prix Bahrain
Tại Grand Prix Bahrain, Mercedes tiếp tục duy trì thế độc tôn khi chiếm hàng xuất phát đầu tiên (front row lockout) với Hamilton và Bottas. Hamilton giành chiến thắng từ vị trí pole, đây là lần thứ ba trong sự nghiệp anh thắng chặng tại Bahrain. Tuy nhiên, Bottas chỉ về đích thứ tám sau khi bị thủng lốp dưới điều kiện xe an toàn (safety car).
Grand Prix Sakhir và màn ra mắt của George Russell
Hamilton buộc phải bỏ lỡ Grand Prix Sakhir 2020 sau khi có kết quả dương tính với COVID-19, và được thay thế bởi George Russell - tay đua của Williams, đồng thời là tài năng trẻ của Mercedes. Russell xuất phát thứ hai và dẫn đầu phần lớn cuộc đua sau khi vượt qua Bottas (người giành pole) ngay tại vạch xuất phát.
Tuy nhiên, tại lần vào pit thứ hai, Mercedes đã mắc sai sót nghiêm trọng khi lắp nhầm lốp của Bottas vào xe Russell, buộc Russell phải vào pit thêm một lần nữa ở vòng đua tiếp theo. Điều này đã gần như chấm dứt cơ hội thắng chặng đầu tiên của anh trong sự nghiệp. Thêm vào đó, một sự cố thủng lốp vào cuối chặng đã khiến Russell mất đi cơ hội giành podium tiềm năng, và anh cán đích ở vị trí thứ chín, kèm theo vòng đua nhanh nhất (fastest lap). Bottas về đích thứ tám do hiệu suất kém và phải chạy với bộ lốp cũ vào cuối cuộc đua.
Grand Prix Abu Dhabi
Hamilton trở lại chặng cuối mùa giải sau khi có một loạt kết quả xét nghiệm âm tính với virus corona - cùng với Bottas. Điều này đồng nghĩa với việc Russell trở lại đội Williams. Hai tay đua Mercedes giành vị trí thứ hai và thứ ba trên vạch xuất phát, ngay sau Max Verstappen của Red Bull, và giữ nguyên các vị trí đó đến hết chặng đua.