Từ trước đến nay, Formula 1 chưa bao giờ chỉ đơn thuần là cuộc đua tốc độ trên đường đua, đó còn là một cuộc đấu trí chiến lược, nơi các đội không ngừng tìm kiếm lợi thế để gia tăng cơ hội chiến thắng. Và ở thời điểm hiện tại, cuộc đối đầu giữa Ferrari và Mercedes đang mở rộng sang một mặt trận mới: động cơ và luật lệ.
ADUO là gì và tại sao nó quan trọng?
Mercedes đang được đánh giá là một "con tướng" mạnh nhất hiện nay, dựa trên thành tích và kĩ thuật ấn tượng của đội trong những chặng đua tại Úc, Trung Quốc và Nhật Bản vừa qua.
Giờ đây, hy vọng lớn nhất để Ferrari thu hẹp khoảng cách với Mercedes nằm ở cơ chế ADUO (Additional Development and Upgrade Opportunities). Cơ chế này được đưa ra nhằm giúp các nhà sản xuất hệ thống động lực có thêm cơ hội cải thiện hiệu suất trong bối cảnh luật động cơ mới ra đời. Tuy nhiên, đi kèm với đó là những điều kiện rất khắt khe do FIA đặt ra.
Trung tâm của ADUO là chỉ số đánh giá hiệu suất của động cơ đốt trong (ICE Performance Index). Cụ thể, để một đội đua được phép có thêm một lần phê duyệt nâng cấp trong mùa hiện tại và một lần nữa ở mùa kế tiếp, chỉ số ICE trên động cơ của họ phải thấp hơn động cơ mạnh nhất trong đoàn đua tối thiểu 2%, nhưng không được vượt quá 4%.
Trong trường hợp chỉ số hiệu suất động cơ đốt trong của đội đua nằm ở mức kém hơn động cơ mạnh nhất từ 4% trở lên, họ sẽ được nhận hai lần phê duyệt nâng cấp trong mùa giải hiện tại, cùng hai lần nâng cấp bổ sung ở mùa giải kế tiếp.
Mốc thời gian bị xáo trộn
ADUO chỉ được cấp trong các giai đoạn nhất định. Ban đầu, thời điểm đánh giá ADUO được ấn định tại chặng đua thứ 6 của mùa giải - Miami Grand Prix.
Tuy nhiên, sau khi các chặng đua tại Bahrain và Saudi Arabia bị hủy, mốc này đã được đẩy lên chặng Monaco. Hiện tại, nhiều khả năng sẽ có những đề xuất để đưa mốc đánh giá này trở lại chặng đua tại Miami thông qua một cuộc bỏ phiếu nội bộ.
Sự thay đổi tưởng chừng nhỏ này lại có thể ảnh hưởng trực tiếp đến cơ hội nâng cấp xe đua của các đội, khiến cuộc cạnh tranh trở nên khốc liệt hơn bao giờ hết.
Ferrari nghi Mercedes "chơi chiêu"
Đây là điểm khiến câu chuyện trở nên thú vị. Trưởng đội Ferrari - Fred Vasseur tin rằng động cơ của họ sẽ đủ điều kiện để nhận ADUO. Tuy nhiên, theo các nguồn tin từ The Race, phía Mercedes được cho là đã nắm được kế hoạch của Ferrari và có thể đang chủ động không khai thác hết tiềm năng động cơ.
Mục tiêu của việc này là giữ cho khoảng cách hiệu suất không vượt quá ngưỡng cần thiết để kích hoạt cơ chế nâng cấp. Nếu điều này thực sự xảy ra, Ferrari sẽ không thể tận dụng cơ chế ADUO.
The Race viết rằng: "Ferrari tin rằng Mercedes đang cố tình không khai thác hết hiệu suất động cơ, nhằm giữ khoảng cách dưới ngưỡng 2%, qua đó khiến cơ chế nâng cấp không được kích hoạt. Trong khi đó, các nhà sản xuất khác như Audi, Red Bull Powertrains hay Honda được cho là gần như chắc chắn sẽ nhận được các cơ hội nâng cấp bổ sung."
FIA có thể vào cuộc
FIA hoàn toàn có quyền can thiệp nếu phát hiện dấu hiệu các đội đua cố tình chạy chậm để che giấu hiệu suất thực tế của động cơ (sandbagging). Cơ quan này có thể điều chỉnh hoặc thu hồi các quyền nâng cấp nếu phát hiện dữ liệu không phản ánh đúng mức hiệu suất thực. Việc đánh giá không chỉ dựa trên kết quả trên đường đua mà còn thông qua phân tích dữ liệu kỹ thuật, mô phỏng và thông tin thu được từ các băng thử động cơ (test bench).
Trong Formula 1 hiện đại, chiến thắng đôi khi không chỉ đến từ việc đội đua nào nhanh hơn, mà còn từ việc hiểu và khai thác luật chơi tốt hơn đối thủ. Có thể thấy rằng những toan tính đang âm thầm diễn ra phía sau hậu trường: trong phòng kỹ thuật, trên bàn họp chiến lược và cả trong cách các đội "đọc" luật.