Lando Norris đã trở thành tân Vô địch Thế giới Công thức 1 với vị trí thứ ba tại chặng chung kết Grand Prix Abu Dhabi, anh giành được danh hiệu với khoảng cách chỉ hai điểm so với Max Verstappen.
Tay đua người Anh chỉ cần cán đích trong top 3 để giành danh hiệu trong cuộc đua quyết định của năm 2025, và anh đã làm được điều đó một cách hết sức thuyết phục tại đường đua Yas Marina - xếp sau Verstappen và người đồng đội Oscar Piastri tại McLaren.
Norris trở thành nhà Vô địch Thế giới F1 người Anh thứ 11 (người gần nhất là Lewis Hamilton) và là tay đua thứ 35 trong lịch sử giải đấu giành được danh hiệu Vô địch Thế giới F1.
Sơ lược về Lando Norris
Lando Norris sinh ra tại thành phố cảng Bristol, nằm giữa cửa sông Avon và Severn. Anh hiện đang bước vào mùa giải F1 thứ bảy cùng đội McLaren - nơi anh đã gắn bó lâu năm. Đội đua có trụ sở tại Woking đã chiêu mộ Norris vào chương trình đào tạo tay đua trẻ từ đầu năm 2017 - ngay trước mùa giải duy nhất của anh tại Giải vô địch FIA Formula 3 châu Âu (nay đã giải thể).
Mặc dù có nhiều người tin là thật, nhưng Norris khẳng định anh không được đặt tên theo nhân vật Lando Calrissian của loạt phim đình đám Star Wars. Mang trong mình một nửa dòng máu Bỉ (nhờ mẹ Cisca), Norris vẫn thi đấu dưới quốc kỳ Anh và lớn lên tại Glastonbury thuộc Somerset - thị trấn nổi tiếng với lễ hội âm nhạc thường niên. Điều này giúp anh trở thành học sinh bán trú tại Millfield - ngôi trường tư thục nổi tiếng về thành tích thể thao và cũng là nơi tay đua Formula E - Sam Bird từng theo học.
Ban đầu anh không hề hứng thú với đua xe. Norris bắt đầu theo dõi F1 cùng cha mình là Adam Norris - một doanh nhân tại Bristol và dần nảy sinh niềm đam mê với bộ môn này.
Sau chiến thắng đầu tiên tại Miami, Norris đã dành những lời tri ân sâu sắc đến gia đình vì sự ủng hộ không ngừng nghỉ trong suốt sự nghiệp, đồng thời gửi lời cảm ơn đặc biệt đến bà anh qua sóng radio của đội.
Lando Norris chia sẻ với truyền thông: "Tôi đã nói chuyện với ba mẹ, điều đó thật tuyệt vời. Thường thì ba tôi luôn có mặt ở các cuộc đua, nhưng hôm nay ông không tới, tôi chắc chắn ông đang hơi tiếc nuối một chút. Ba mẹ đã hỗ trợ tôi rất nhiều. Họ là những người ở bên bạn ngay từ thuở ban đầu, cho phép mọi thứ diễn ra trong đời bạn. Họ đưa tôi đến với đua xe, ủng hộ tôi, giúp tôi đến được Formula 1, chạm tới ước mơ và làm điều tôi yêu thích từ khi còn bé."
Tôi vô cùng may mắn vì những gì ba mẹ đã làm và vị trí mà họ giúp tôi đạt được. Khi nghĩ về những khoảnh khắc đó, điều đầu tiên tôi muốn làm là nói chuyện với ba mẹ, bởi chúng tôi đã trải qua mọi khoảnh khắc cùng nhau. Tôi chỉ muốn gửi lời cảm ơn sâu sắc.
Lando Norris - nhà vô địch F1 2025 của đội McLaren
Anh nghẹn ngào chia sẻ thêm: "Và cả bà tôi nữa, vì gần đây sức khỏe bà không được tốt. Tôi đã gặp bà tuần trước và nói rằng tôi sẽ chiến thắng một cuộc đua. Tôi không nói là khi nào, chỉ nói là sẽ thắng thôi. Và tôi không nghĩ chiến thắng lại đến sớm thế này. Tôi thực sự rất hạnh phúc vì đã làm được điều đó nhanh chóng như vậy."
Bên cạnh việc tiếp xúc với đua xe qua series game Gran Turismo, niềm đam mê thực sự bén rễ khi Norris cùng em trai Ollie được đưa đi xem Giải Vô địch Karting Anh tại Clay Pigeon - trường đua gần Dorchester, nơi huyền thoại Jenson Button cũng khởi nghiệp.
Norris từng chia sẻ với Formula 2 vào năm 2018: "Tính tôi là vậy, tôi muốn thử ngay lập tức! Sau đó không lâu, tôi đã có một chiếc xe go-kart Bambino để lái quanh nhà, và mọi thứ bắt đầu từ đó."
Norris nhanh chóng làm quen với karting và đến năm 2013, anh đã thi đấu trên sân khấu toàn cầu. Anh đã giành chiến thắng ở hạng Junior của Giải Vô địch Châu Âu CIK-FIA (cùng năm Max Verstappen thắng hạng cao hơn KF2). Đỉnh cao là việc anh tiếp tục đăng quang tại Giải Vô địch Thế giới CIK-FIA vào năm 2014.
Dấu ấn tại các giải đua trẻ
Song song với nỗ lực chinh phục Giải Vô địch Karting Thế giới, Norris bắt đầu tham gia Giải Ginetta Juniors - một giải đấu nằm trong chương trình phụ của Giải Vô địch Xe Du lịch Anh (BTCC-British Touring Car Championship).
Ở tuổi 14, Norris lần đầu tiên được xuất hiện trước khán giả truyền hình Vương quốc Anh và lần đầu ngồi sau tay lái chiếc Ginetta G40 trong một cuộc đua vòng quanh đường đua chuyên nghiệp. Ban đầu, Norris chỉ định tham gia nửa sau của mùa giải, nhưng cuối cùng đã tranh tài trọn vẹn và về đích ở vị trí thứ ba, xếp sau hai tay đua GT tương lai là Jack Mitchell và James Kellett.
Năm 2015, Norris chuyển sang một sự kiện phụ khác của BTCC là MSA Formula - giải đấu được tái sinh từ Giải Vô địch British Formula Ford đã giải thể, khi FIA triển khai hạng Formula 4 trên toàn thế giới. Đây là lần đầu tiên Norris đua cho đội Carlin. Anh đã xuất sắc đánh bại Ricky Collard và Colton Herta để giành chức vô địch, qua đó giành suất thăng hạng lên Giải Formula Renault 2.0.
Chiến dịch của Norris được khởi động bằng Giải Toyota Racing Series tại New Zealand vào mùa xuân năm 2016, nơi Norris giành chiến thắng thuyết phục trước đối thủ karting cũ Jehan Daruvala. Tiếp nối sau đó là các chức vô địch tại Eurocup và NEC của Formula Renault 2.0, khi anh đua cho đội Josef Kaufmann, trước khi tái hợp với Carlin để dồn sức chinh phục Giải Vô địch Formula 3 Châu Âu năm 2017.
Tự khẳng định mình là một ngôi sao tương lai với chuỗi danh hiệu vô địch ấn tượng, Norris đã được ký hợp đồng vào Chương trình Tay đua trẻ McLaren - một trong những ưu tiên hàng đầu của CEO mới Zak Brown. Trước sự cạnh tranh gay gắt từ Joel Eriksson (tay đua năm thứ hai) và Maximilian Guenther (tay đua năm thứ ba), Norris đã giành được chín chiến thắng để đăng quang thêm một chức vô địch khi còn hai chặng đua và hiển nhiên cũng giành luôn danh hiệu dành cho tân binh.
Nhờ thành tích này, Norris thăng hạng lên Formula 2 đúng vào năm giải đấu giới thiệu khung gầm (chassis) F2 2018 mới. Đội Carlin đã rời khỏi giải đấu (khi đó còn gọi là GP2) vào cuối năm 2016 nhưng đã trở lại một năm sau đó, và Norris hợp tác với Sergio Sette Camara. Một lần đua duy nhất cho đội Campos vào cuối năm 2017 đã giúp Norris nếm trải môi trường F2. Tay đua người Anh tiếp tục duy trì phong độ ấn tượng trong các bài thử nghiệm sớm, tự khẳng định mình là một ứng cử viên cho chức vô địch.
Trước mùa giải F2 chính thức đầu tiên, Norris đã tham gia giải đua 24 Giờ Daytona cùng với Fernando Alonso và Philip Hanson, anh đua cho đội United Autosports - đội đua sức bền thuộc sở hữu của Zak Brown.
Được coi là một trong những mùa giải F2 hay nhất nhờ chiều sâu tài năng, năm 2018 là cuộc tranh tài nảy lửa giữa Norris (người thắng chặng mở màn Bahrain), George Russell của đội ART và tay đua mang hai dòng máu Anh-Thái Alex Albon - người đã chuyển thỏa thuận đua từng chặng với DAMS thành hợp đồng cả mùa nhờ màn khởi đầu ấn tượng.
Dù có màn khởi đầu mạnh mẽ với chiến thắng cuộc đua chính ở Bahrain (chiến thắng cuối cùng của anh trước GP Miami 2024), Norris không thể bước lên bục cao nhất một lần nào nữa trong năm 2018. Anh duy trì vị trí trong cuộc đua vô địch nhờ sự ổn định - mặc dù một cú thủng lốp (puncture) tại chặng Sochi bị ảnh hưởng bởi mưa đã đặt dấu chấm hết cho hy vọng vô địch của anh, trước khi giải đấu đi đến chặng cuối tại Yas Marina.
Russell đã giành lấy chức vô địch khi Albon bị loại khỏi cuộc đua sau sự cố ở vạch xuất phát (xe chết máy) - một vấn đề thường xuyên xảy ra với chiếc xe F2 2018 do hàng loạt lỗi về hệ thống ly hợp (clutch).
Bất chấp kết quả cuối cùng, Norris đã gây ấn tượng đủ mạnh tại F2 và trong một loạt các buổi đua thử FP1 cho McLaren để giành suất thăng hạng lên F1 vào năm 2019, thay thế Stoffel Vandoorne tại đội đua này.
Hành trình và thành tựu tại Formula 1
Năm 2019, Norris là đồng đội của Carlos Sainz, tay đua người Tây Ban Nha được ký hợp đồng để thay thế đồng hương Fernando Alonso (sau quyết định giải nghệ bất ngờ). Hai người nhanh chóng hình thành một tình bạn bền chặt và cùng nhau giúp McLaren trở lại top giữa sau nhiều năm khó khăn cùng với động cơ Honda và những chiếc xe đầy bất ổn của họ.
Trong chặng đua F1 đầu tiên tại Albert Park, Norris về thứ 12 (sau khi xuất phát thứ tám), và ghi điểm F1 đầu tiên khi về đích thứ sáu ở Bahrain. Anh tích lũy được 49 điểm trong mùa giải tân binh tại McLaren cùng chiếc MCL34. Mùa giải thứ hai của anh thành công hơn dù bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19, anh giành được podium đầu tiên tại chặng mở màn ở Red Bull Ring và chỉ kém Sainz 8 điểm chung cuộc, ngay trước khi tay đua sinh ra tại Madrid chuyển sang đầu quân cho Ferrari vào năm 2021.
Năm thứ ba hợp đồng với McLaren, Norris có đồng đội mới là Daniel Ricciardo vào năm 2021 - điều này được coi là thử thách lớn nhất của anh tại F1. Tuy nhiên, Norris đã thi đấu vượt trội hơn cựu tay đua Red Bull và giành được tất cả trừ một trong năm lần lên podium của đội. Điểm đáng nhớ là tại Grand Prix Ý đầy kịch tính, sau khi Verstappen và Hamilton va chạm tại khúc cua chicane và phải bỏ cuộc, thì Ricciardo đã vươn lên dẫn đầu cuộc đua. Norris được chỉ đạo đóng vai trò bảo vệ sự tấn công phía sau đến từ Valtteri Bottas, giúp McLaren giành chiến thắng 1-2 lần đầu tiên kể từ Grand Prix Canada 2010.
Norris có cơ hội chiến thắng cho riêng mình ở chặng đua tiếp theo tại Sochi, nơi anh giành pole đầu tiên trong sự nghiệp, đánh bại Sainz. Mặc dù tay đua của Ferrari cướp được vị trí dẫn đầu ngay từ đầu, Norris đã đòi lại vị trí ở vòng 13 và quản lý cuộc đua rất tốt, cầm chân được Lewis Hamilton cho đến khi trời đổ mưa. Hamilton đã tận dụng cơ hội vào pit để thay lốp trung gian (intermediate), trong khi Norris, dự đoán cơn mưa sẽ tạnh nhanh, đã chọn ở lại đường đua với lốp trơn (slick). Quyết định đó tỏ ra quá tự tin và kiêu ngạo, và anh mất rất nhiều thời gian vào tay Hamilton khi chật vật với lốp trơn. Cuối cùng, anh bị trượt nước ra khỏi đường đua, đánh mất cơ hội chiến thắng tưởng chừng đã nắm chắc trong tay.
Norris đã cam kết tương lai lâu dài với McLaren, nhưng lần đầu tiên đội đua này thử sức với quy định hiệu ứng khí động học (ground-effect) áp dụng từ năm 2022 đã không hoàn toàn thành công, khiến anh chỉ giành được một podium duy nhất trong cả năm tại Grand Prix Emilia-Romagna ở Imola. Năm 2023 khởi đầu thậm chí còn thảm hại hơn với Norris, anh chỉ ghi được 12 điểm trong tám chặng đua đầu tiên. Tuy nhiên, nhờ chiếc xe được cải tiến vượt bậc tại chặng Áo, Norris đã thắp sáng mùa giải và giành được bảy podium. Chiến thắng đầu tiên của anh lại phải chờ đợi thêm, khi Oscar Piastri đã giành chiến thắng trong chặng đua Sprint tại Qatar.
Bước sang năm 2024, Norris có khởi đầu mạnh mẽ với ba lần lên podium - bao gồm cả chiến thắng tại Grand Prix Miami. Sau khi về đích thứ hai ở Trung Quốc, Norris đã giữ kỷ lục không mong muốn là tay đua có nhiều podium nhất (15 lần) mà chưa từng thắng chặng. Kỷ lục này giờ đây đã thuộc về Nick Heidfeld.
Chiến thắng đầu tiên mang tính đột phá tại GP Miami 2024 đã khởi động cơ hội vô địch ngoài dự kiến cho Norris, khi các chiến thắng ở Hà Lan và Singapore đưa tay đua người Anh tham gia vào cuộc đua danh hiệu để chống lại Max Verstappen. Tuy nhiên, khoảng cách điểm mà Verstappen tạo ra luôn khiến anh ở ngoài tầm với. Tay đua người Hà Lan đã chính thức giành chức vô địch thế giới lần thứ tư tại GP Las Vegas, sau màn trình diễn "out trình" để giành chiến thắng tại Brazil ngay chặng trước đó, điều này đã chấm dứt niềm hy vọng vô địch của Norris.
Năm 2025, với chiếc McLaren MCL39 được xem là mạnh nhất trong cả đoàn đua, Norris đã có khởi đầu hoàn hảo với chiến thắng tại chặng mở màn ở Úc và dường như sẽ tham gia vào cuộc chiến giành ngôi vương cá nhân suốt mùa giải với người đồng đội Piastri.
Mặc dù McLaren đã giành chức vô địch cho đội đua (constructors’ championship) khi còn sáu chặng đua, Max Verstappen đã rút ngắn khoảng cách với cả hai chiếc McLaren trong một phần ba cuối mùa giải, thiết lập màn đối đầu tranh chức vô địch tại Abu Dhabi. Nhưng Norris đã giữ vững vị trí trong chặng đua quyết định đầy kịch tính này, anh cán đích ở vị trí thứ ba để đoạt danh hiệu Vô địch F1 Thế giới đầu tiên trong sự nghiệp với cách biệt chỉ hai điểm so với Max Verstappen.
Phong cách đua và tư duy phát triển
Khi nói chuyện với truyền thông, Norris thường thể hiện cách tiếp cận tự ti và thận trọng khi thảo luận về cơ hội của mình. Ngay cả sau những kết quả tốt, anh dường như là một người bi quan bẩm sinh, thường chú ý đến điểm yếu của bản thân thay vì chọn cách tự đề cao hay khoe khoang. Nói về điều này sau chiến thắng ở Miami 2024, Norris khẳng định đây chính là nguồn động lực của anh:
"Tôi có những lúc hạnh phúc với những gì mình làm được. Nhưng tôi là kiểu người không hài lòng khi biết mình chưa hoàn thành công việc ở mức khả năng cao nhất," anh nói. "Và (chiến thắng này) cho thấy tôi có thể làm được những gì. Tôi nghĩ cả năm nay tôi đã làm rất tốt. Tôi đã làm việc chăm chỉ, loại bỏ và khắc phục được rất nhiều điểm yếu của mình."
"Tôi vẫn sẽ là người như vậy. Tôi không nghĩ điều đó sẽ thay đổi. Đó là phong cách phù hợp với tôi. Đó là tư duy (mindset) của tôi. Mọi người đều có cách làm việc riêng, cách tiếp cận riêng, cách họ tự nói chuyện với bản thân và suy nghĩ: làm thế nào tôi có thể tiếp cận hôm nay? Làm thế nào tôi có thể ra ngoài kia và làm tốt nhất? Đối với tôi, đó là việc tự nói giảm giá trị bản thân và tự hạ thấp mình, bởi vì cách cách đó hiệu quả với tôi và tôi chấp nhận điều đó."
"Tôi không cần người khác phải hài lòng hay đồng ý với điều đó. Đó là điều tốt nhất cho tôi, và những gì hiệu quả nhất đã tạo nên con người tôi hôm nay, tôi nghĩ đó là cách tốt nhất để tôi tiến lên. Vì vậy, tôi sẽ có những ngày cảm thấy như chiếc ly đã đầy, tôi có thể hạnh phúc và tự hào về bản thân. Ai cũng sẽ có những ngày như vậy, và đều nên có những ngày như vậy. Nhưng để biến mình thành người tốt nhất, tay đua giỏi nhất, tôi luôn có cách làm việc của riêng mình và tôi sẽ gắn bó với nó."
Đời sống ngoài đường đua và cam kết tương lai với F1
Năm 2020, Norris đã thành lập Quadrant - một công ty tập trung vào "đua xe, trò chơi điện tử, thời trang và nội dung số" với nhiều streamer, và sau đó đã nhận được sự đầu tư từ YouTuber Will Lenney. Phần lớn hoạt động của công ty mở rộng sang lĩnh vực thể thao điện tử (Esports) và bán quần áo, nhưng dự kiến sẽ phát triển thành chương trình hỗ trợ vận động viên.
Anh cũng đã xây dựng được một lượng người theo dõi lớn thông qua việc phát trực tiếp trên Twitch, nền tảng mà anh cũng sử dụng cho các hoạt động từ thiện - quyên góp tiền cho các quỹ ứng phó COVID và tổ chức từ thiện sức khỏe tâm thần Mind. Ngoài ra, Norris còn chơi golf và tham gia nhiều giải đấu giao hữu Pro-Am khác nhau - đáng chú ý trong đó là Netflix Cup được tổ chức ngay trước thềm Grand Prix Las Vegas năm 2023.
Norris có hợp đồng dài hạn với McLaren, kéo dài đến hết mùa giải 2027. Được biết, anh đã đàm phán với Red Bull nhiều hơn một lần trước đây, nhưng cuối cùng vẫn cam kết gắn bó với McLaren sau những cuộc thương thảo đó.
Về phía đội đua, McLaren đã cam kết sử dụng động cơ của Mercedes cho cuộc đại tu quy định về hệ thống truyền động sắp tới vào năm 2026, với một thỏa thuận kéo dài đến năm 2030.