So sánh các tay đua thuộc những thời đại khác nhau luôn là một công việc không hề đơn giản, khi luật lệ thay đổi, số chặng đua ngày càng nhiều, còn công nghệ xe thì liên tục phát triển. Tuy vậy, vẫn có một thước đo tương đối công bằng để đặt họ cạnh nhau: tỷ lệ thắng chặng.
Vậy trong bức tranh lịch sử ấy, các tay đua của kỷ nguyên hiện tại đang đứng ở đâu?
Dù Lewis Hamilton đang nắm giữ kỷ lục về số chiến thắng, điều đó không đồng nghĩa với việc anh sở hữu tỷ lệ thắng cao nhất. Khi F1 ngày càng mở rộng, những huyền thoại trong quá khứ, dù thi đấu ít chặng hơn, vẫn chứng minh giá trị bằng hiệu suất chiến thắng vượt trội.
Vị trí thứ 10: Stirling Moss – 24,24%
Stirling Moss - một trong những nhân vật vĩ đại nhất của đua xe thể thao luôn khiến người ta kinh ngạc khi ông đã thắng một phần tư trong số 66 chặng Grand Prix đã tham dự, trong khi chưa từng bao giờ vô địch thế giới.
Trong 10 năm sự nghiệp F1, dưới màu áo của các đội Mercedes, Maserati và Lotus, Moss kết thúc mùa giải ở vị trí thứ hai bốn lần, cùng thêm bốn lần về thứ ba.
Huyền thoại người Anh (qua đời ở tuổi 90 vào năm 2020) đã đối đầu với những tên tuổi như Juan Manuel Fangio và Jack Brabham. Ông thường được coi là tay đua vĩ đại nhất chưa từng vô địch, và danh hiệu đó hoàn toàn xứng đáng.
Vị trí thứ 9: Ayrton Senna – 25,47%
Thần tượng của Brazil và là nguồn cảm hứng cho nhiều thế hệ tay đua F1, sự vĩ đại của Senna không thể gói gọn trong những con số.
Nhà vô địch thế giới ba lần giành 41 chiến thắng trong sự nghiệp kéo dài 10 năm, và chắc chắn con số ấy còn có thể cao hơn nếu không có tai nạn chí mạng tại San Marino Grand Prix 1994.
Với kỉ lục hơn một chiến thắng cho mỗi bốn chặng, Senna hoàn toàn có thể kết thúc sự nghiệp trong top 3 tay đua thắng chặng nhiều nhất lịch sử, sánh ngang Lewis Hamilton và Michael Schumacher. Hiện tại, ông đứng thứ năm về tổng số chiến thắng trong bối cảnh lịch thi đấu thời đó có số chặng đua ít đáng kể so với hiện tại.
Vị trí thứ 8: Alain Prost – 25,63%
Đối thủ lớn nhất của Senna chỉ nhỉnh hơn ông một chút về tỷ lệ thắng, đúng như cách họ luôn so kè từng chút một trên đường đua.
Prost giành 51 chiến thắng sau 199 lần xuất phát, cùng bốn chức vô địch thế giới, trong sự nghiệp gắn liền với những đội đua hàng đầu như Ferrari, McLaren, Williams và Renault.
Những cuộc đối đầu giữa Prost và Senna đã trở thành kinh điển, đặc biệt là hai vụ va chạm ở chặng đua GP Nhật Bản năm 1989 và 1990, nơi hai tay đua tranh giành chức vô địch thế giới một cách căng thẳng và không khoan nhượng.
Vị trí thứ 7: Jackie Stewart – 27,27%
Giống như Prost, Stewart khép lại sự nghiệp khi đang ở đỉnh cao, rời F1 ở tuổi 34 với ba chức vô địch thế giới.
Ông quyết định giải nghệ trước những rủi ro quá lớn của F1 thập niên 1960–70, và sau đó trở thành người thúc đẩy mạnh mẽ các tiêu chuẩn an toàn cho môn thể thao này.
Dù vậy, trong thời gian thi đấu, Stwart vẫn giành 27 chiến thắng sau 99 chặng, khẳng định vị thế tay đua xuất sắc nhất thế hệ của mình.
Vị trí thứ 6: Lewis Hamilton – 27,49%
Sự thống trị của kỷ nguyên hybrid gắn liền với Hamilton và Mercedes F1 Team, nơi anh tận dụng gần như mọi cơ hội để chiến thắng.
Năm 2022 đánh dấu lần đầu tiên trong sự nghiệp F1 anh không thắng một chặng nào, sau chuỗi thành tích ghi dấu từ khi ra mắt cùng McLaren năm 2007.
Sau khi phá kỷ lục chiến thắng của Schumacher vào năm 2020 và trở thành tay đua đầu tiên vượt mốc 100 chiến thắng, Hamilton hiện có 104 chiến thắng. Lần gần nhất là chiến thắng thứ 103 tại British Grand Prix 2024.
Vị trí thứ 5: Michael Schumacher – 29,64%
Schumacher không cần chứng minh gì thêm khi trở lại F1 năm 2010, vì ông đã chinh phục gần như mọi kỷ lục quan trọng trước đó.
Nếu không tính 58 chặng không thắng trong giai đoạn trở lại cùng Mercedes, tỷ lệ thắng của ông lên tới 36,55% - một con số vượt trội.
Ông giành 19 chiến thắng và hai chức vô địch cùng Benetton trước khi tạo nên kỷ nguyên huyền thoại với Ferrari, mang về thêm năm danh hiệu thế giới. Schumacher giải nghệ lần thứ hai năm 2012. Sau tai nạn trượt tuyết năm 2013, tình trạng sức khỏe của ông được giữ kín tuyệt đối trước truyền thông.
Vị trí thứ 4: Max Verstappen – 30,21%
Là một trong những tay đua nổi bật nhất hiện nay, Verstappen liên tục phá vỡ các kỷ lục từ rất sớm.
Mùa 2022 là bước ngoặt lớn khi anh thắng 15/22 chặng đua, gần như gấp đôi tổng số chiến thắng của năm mùa trước cộng lại.
Đến năm 2023, chiếc xe của Red Bull giúp anh thiết lập chuỗi 10 chiến thắng liên tiếp. Bước sang 2024, chiến thắng tại Saudi Arabia giúp Verstappen vượt Schumacher về tỷ lệ thắng, còn chiến thắng tại Imola đưa anh vượt qua cả Hamilton.
Vị trí thứ 3: Jim Clark – 34,72%
Dù Hamilton thiết lập nhiều kỷ lục, tay đua người Anh có tỷ lệ thắng cao nhất lại là Jim Clark.
Với 25 chiến thắng sau chỉ 72 lần xuất phát và hai chức vô địch, Clark là biểu tượng của tốc độ thuần túy. Ông thắng 7/10 chặng tại mùa 1963 và tiếp tục duy trì phong độ đỉnh cao trong nhiều năm.
Clark giành chiến thắng trong bảy mùa giải liên tiếp (1962–1968) trước khi qua đời ở tuổi 32 trong một chặng đua Formula 2 tại Hockenheimring.
Vị trí thứ 2: Alberto Ascari – 40,63%
Ascari là biểu tượng đầu tiên của Scuderia Ferrari và là chủ nhân của một trong những mùa giải thống trị nhất lịch sử.
Năm 1952, sau khi bỏ lỡ chặng Thụy Sĩ và không hoàn thành Indy 500, ông thắng toàn bộ sáu chặng còn lại.
Mùa 1953, Ascari tiếp tục vượt qua Juan Manuel Fangio để vô địch. Với 13 chiến thắng sau 32 lần xuất phát. Dù có tới 10 lần bỏ cuộc, ông vẫn được xếp vào danh sách những tay đua vĩ đại nhất.
Vị trí thứ 1: Juan Manuel Fangio – 47,06%
Nhiều huyền thoại, trong đó có Jackie Stewart, vẫn tin rằng Juan Manuel Fangio là tay đua vĩ đại nhất mọi thời đại, và những con số của ông đã đánh gục bất kỳ sự hoài nghi nào.
Tỷ lệ gần một chiến thắng sau mỗi hai chặng đua là minh chứng rõ ràng nhất cho sự áp đảo đó. Trong giai đoạn 1950–1958, Fangio giành năm chức vô địch, hai lần về nhì và 24 chiến thắng chỉ sau 52 lần xuất phát - những kỷ lục gần như không tưởng.
Đặc biệt hơn, ông bước vào kỷ nguyên F1 khi đã 39 tuổi và vẫn kịp trở thành nhà vô địch lớn tuổi nhất lịch sử ở tuổi 46.
Fangio không chỉ đứng đầu danh sách, ông thiết lập luôn chuẩn mực cho khái niệm "vĩ đại" trong F1.