Formula 1 bước vào mùa giải 2026 với một bộ luật kỹ thuật hoàn toàn mới, chính thức khép lại bốn năm của kỷ nguyên ground effect - giai đoạn đã tái định hình tận gốc cách các đội đua thiết kế, phát triển và khai thác xe đua. Đây không đơn thuần là một chương chuyển tiếp trong lịch sử F1, mà là một phép thử khắc nghiệt về năng lực kỹ thuật, sự ổn định trong tổ chức và khả năng thích nghi liên tục ở đỉnh cao của môn thể thao tốc độ.
Trong một cuộc chơi nơi kết quả trên bảng điểm luôn là thước đo tối thượng, các con số tất nhiên mang sức nặng quyết định. Nhưng ở kỷ nguyên mà chênh lệch hiệu năng thường được tạo ra bởi những chi tiết nhỏ đến mức mong manh, cách một đội tiến hóa theo thời gian, phản ứng trước thất bại và tận dụng cơ hội mới là yếu tố không thể bỏ qua.
Bảng xếp hạng dưới đây vì thế không chỉ phản ánh thành tích đơn thuần, mà còn là bức tranh tổng hòa giữa kết quả, quỹ đạo phát triển, và chất lượng khai thác tiềm năng của từng đội đua trong suốt giai đoạn từ 2022 đến 2025 - một kỷ nguyên vừa khép lại, nhưng dư âm của nó sẽ còn tác động lâu dài đến Formula 1 trong nhiều năm tới.
| Thứ hạng | Đội đua | Thành tích tốt nhất - tay đua | Thành tích tốt nhất - đội đua | Tổng điểm | Chiến thắng | Pole |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Red Bull | Vô địch tay đua: 3 (Max Verstappen: 2022, 2023, 2024) | Vô địch đội đua: 2 (2022, 2023) | 2659 | 55 | 38 |
| 2 | McLaren | Vô địch tay đua: 1 (Lando Norris: 2025) | Vô địch đội đua: 2 (2024, 2025) | 1960 | 20 | 19 |
| 3 | Ferrari | Hạng 2 | Hạng 2 | 2010 | 10 | 24 |
| 4 | Mercedes | Hạng 3 | Hạng 2 | 1861 | 7 | 8 |
| 5 | Aston Martin | Hạng 4 | Hạng 5 | 518 | - | - |
| 6 | Alpine | Hạng 8 | Hạng 4 | 380 | - | - |
| 7 | Williams | Hạng 8 | Hạng 5 | 190 | - | - |
| 8 | Haas | Hạng 11 | Hạng 7 | 186 | - | 1 (Kevin Magnussen: Interlagos 2022) |
| 9 | Racing Bulls | Hạng 12 | Hạng 6 | 198 | - | - |
| 10 | Sauber | Hạng 10 | Hạng 6 | 145 | - | - |
Hạng 10: Sauber
Nếu Formula 1 là một câu chuyện được kể bằng những lát cắt được chọn lọc, Alfa Romeo (tên gọi cũ của đội trong giai đoạn 2022–2023) có lẽ đã không bao giờ bị xem là kẻ đội sổ. Nhưng F1 không vận hành theo cách đó, và chính sự đứt gãy kéo dài ở phần lớn kỷ nguyên luật kỹ thuật này đã đẩy đội đua ấy xuống vị trí cuối cùng, bất chấp những khoảnh khắc tưởng như đầy hứa hẹn.
Chỉ cần nhìn vào chín chặng đầu tiên và 16 chặng cuối của chu kỳ bốn năm, bức tranh hiện ra hoàn toàn khác. Trong 24 chặng đua đó, Alfa Romeo ghi được tới 115 điểm - một thành tích đủ để đặt họ ở nửa trên nhóm giữa đoàn đua. Vấn đề nằm ở khoảng trống ở giữa, nơi đội chỉ thu về vỏn vẹn 30 điểm trong suốt 68 tuần đua Grand Prix, một sự sa sút kéo dài đến mức không thể biện minh bằng yếu tố ngẫu nhiên.
Alfa Romeo bước vào mùa 2022 với khởi đầu đầy hứa hẹn. Chiếc xe của họ đủ sức dẫn dắt nhóm giữa bảng xếp hạng, phần lớn nhờ công tác tối ưu khối lượng xuất sắc khiến nó ngay lập tức chạm trần giới hạn kỹ thuật. Tuy nhiên, lợi thế đó nhanh chóng bị bào mòn khi các đối thủ bắt kịp, còn Alfa Romeo thì không thể duy trì tốc độ phát triển cần thiết để giữ vị thế. Từ một đội tạo ra bất ngờ, họ dần trở thành kẻ phản ứng chậm chạp trước cuộc đua nâng cấp ngày càng khốc liệt.
Mọi thứ chạm đáy ở mùa giải 2024, một chiến dịch có thể xem là thảm họa khi đội chỉ ghi được bốn điểm, kém cả về hiệu năng lẫn năng lực vận hành. Điểm tựa duy nhất trong bức tranh u ám đó đến từ những gói nâng cấp cuối mùa, vốn cho thấy đội cuối cùng cũng tìm ra một hướng đi hiệu quả hơn về mặt kỹ thuật, dù đã quá muộn để cứu vãn kết quả.
Những tín hiệu tích cực muộn màng ấy trở thành nền tảng cho một mùa 2025 tương đối ổn định, đặc biệt sau khi ba lần nâng cấp sàn xe giữa mùa, giúp giải quyết các vấn đề căn bản của chiếc xe. Ít nhất, Sauber - hay đúng hơn là cấu trúc tiền Audi, bước vào kỷ nguyên mới với một nền móng chấp nhận được. Tuy nhiên, Formula 1 không đánh giá bằng tiềm năng hay cảm giác lạc quan. Là đội ghi ít điểm nhất và thi đấu dưới kỳ vọng trong khoảng ba phần tư thời gian của kỷ nguyên luật này, Sauber không thể được xếp ở đâu khác ngoài vị trí cuối bảng - một kết cục gây tranh cãi nhưng khó phủ nhận.
Hạng 9: Racing Bulls
Vì sao đội đua khởi đầu mùa 2022 với tên gọi AlphaTauri lại bị xếp sau Haas, dù ghi số điểm chỉ kém đôi chút và thậm chí còn có vị trí cao nhất trên bảng xếp hạng chung cuộc thấp hơn? Câu trả lời nằm ở một yếu tố mang tính cốt lõi trong Formula 1 hiện đại: AlphaTauri chưa bao giờ thực sự khai thác hết tiềm năng từ chính chiếc xe của mình trong suốt một mùa giải trọn vẹn.
Hai năm đầu tiên của kỷ nguyên luật kỹ thuật mới là quãng thời gian đầy khó khăn. AlphaTauri loay hoay trong việc hiểu và làm chủ bộ quy định ground effect, liên tục chậm nhịp so với phần còn lại của nhóm giữa đoàn đua. Chỉ đến cuối mùa 2023, những điều chỉnh mang tính cấu trúc mới giúp đội tìm lại đúng hướng. Hệ quả là trong năm 2024 - mùa giải đánh dấu sự thay đổi về tên đội sang Visa Cash App Racing Bulls (VCARB), họ sở hữu chiếc xe nhanh thứ bảy trung bình toàn mùa, trước khi cải thiện lên vị trí thứ sáu vào năm 2025.
Tuy nhiên, đó cũng chính là điểm khiến VCARB bị đánh giá thấp hơn Haas. Ở cả hai mùa giải 2024 và 2025, có đủ cơ sở để lập luận rằng đội hoàn toàn có thể kết thúc cao hơn một bậc trên bảng xếp hạng các đội đua, nếu họ tận dụng tốt hơn những cơ hội sẵn có. Dĩ nhiên, riêng ở mùa 2025, điều đó sẽ là một nhiệm vụ không hề đơn giản, nhưng tiềm năng là có thật.
Xét trên toàn bộ chu kỳ, quỹ đạo phát triển của AlphaTauri (hay Racing Bulls) vẫn mang nhiều tín hiệu tích cực. Đến năm cuối cùng của kỷ nguyên luật này, họ thậm chí còn sở hữu một trong những chiếc xe dễ đưa vào vùng thiết lập tối ưu nhất trên toàn bộ đoàn đua. Trong một giai đoạn mà việc tìm được set up hiệu quả luôn là bài toán nan giải với hầu hết các đội, đó là một thành tựu không hề nhỏ. Nhưng Formula 1 không chỉ đo lường bằng cảm giác tiến bộ, mà bằng kết quả được chuyển hóa thành điểm số và vị trí chung cuộc. Và trên phương diện đó, "Bò Con" đã để vuột mất quá nhiều trong những thời điểm quyết định.
Hạng 8: Haas
Không đội đua nào bước vào kỷ nguyên ground effect với điểm xuất phát thấp hơn Haas. Trong hai mùa giải ngay trước đó, đội đua Mỹ chỉ ghi được vỏn vẹn ba điểm - một con số phản ánh rõ tình trạng khủng hoảng cả về hiệu năng lẫn định hướng phát triển. Tuy nhiên, chính từ đáy sâu ấy, Haas đã lựa chọn một canh bạc chiến lược táo bạo, dồn toàn bộ nguồn lực phát triển cho bộ luật mới.
Quyết định đó nhanh chóng mang lại phần thưởng. Ngay chặng mở màn mùa 2022 tại Bahrain, Kevin Magnussen tạo nên một trong những câu chuyện giàu cảm xúc nhất năm khi cán đích ở vị trí thứ năm - một kết quả vượt xa mọi kỳ vọng và trở thành biểu tượng cho sự hồi sinh của Haas. Không chỉ dừng lại ở đó, Haas còn là đội duy nhất ngoài nhóm bốn ông lớn có thể giành pole trong toàn bộ kỷ nguyên này - một cột mốc cho thấy tiềm năng thực sự của dự án.
Cách Haas khép lại chu kỳ luật kỹ thuật cũng thuyết phục không kém. Mùa giải 2025 đánh dấu chiến dịch thành công thứ hai của đội kể từ khi gia nhập Formula 1, với chiếc xe thường xuyên thiết lập nhịp độ cho nhóm giữa đoàn đua, và trở thành đối thủ khó chịu trên nhiều đường đua. Trước đó một năm, họ cũng chỉ cách vị trí thứ sáu chung cuộc đúng một bước chân, bị Alpine vượt mặt nhờ màn double podium được triển khai hoàn hảo nhưng cũng không kém phần may mắn tại Brazil 2024.
Trong bối cảnh đó, thứ hạng của Haas không chỉ được xây dựng từ những khoảnh khắc bùng nổ, mà còn từ một quỹ đạo phát triển rõ ràng và khả năng tối đa hóa nguồn lực, điều mà không phải đội đua tuyến trung nào cũng làm được trong kỷ nguyên ground effect đầy khắc nghiệt này.
Hạng 7: Williams
Xét về mức độ lột xác trong suốt bốn năm của kỷ nguyên luật kỹ thuật này, Williams chỉ đứng sau duy nhất McLaren. Từ chỗ sở hữu chiếc xe chậm nhất toàn bộ đoàn đua ở mùa 2022, đội đua giàu truyền thống của nước Anh đã từng bước leo lên vị trí thứ năm chung cuộc tại giải vô địch các đội đua vào năm 2025, một hành trình phản ánh rõ sự thay đổi căn bản về năng lực cạnh tranh.
Phân bổ điểm số của Williams trong giai đoạn này mang tính lệch pha rõ rệt, khi tới 72% tổng số điểm được ghi ở riêng mùa 2025. Tuy nhiên, ngay cả trong những thời điểm chiếc xe chưa đủ tốc độ ở các mùa đầu, Alex Albon vẫn thể hiện khả năng tận dụng cơ hội đáng nể, đều đặn nhặt nhạnh điểm số trong những hoàn cảnh tưởng như không thể.
Đặt trong mối tương quan giữa hiệu năng thuần túy của chiếc xe và vị trí chung cuộc, thành tích đứng thứ bảy năm 2023 đặc biệt ấn tượng, nhất là khi Williams về cơ bản vận hành như một "đội đua một xe", buộc phải khai thác tối đa một chiếc xe có dải hiệu suất hẹp nhưng bùng nổ vào đúng những ngày phù hợp. Williams có thể chưa tìm lại được hào quang của quá khứ, nhưng giai đoạn này nhiều khả năng sẽ được ghi nhớ như thời kỳ đội đua đặt những viên gạch nền móng quan trọng cho sự trở lại đó.
Hạng 6: Alpine
Thoạt nhìn, việc xếp Alpine ở vị trí cao như vậy có thể gây tranh cãi, nhất là sau một mùa giải 2025 thảm họa. Tuy nhiên, bỏ qua những con số lạnh lùng đó cũng đồng nghĩa phủ nhận toàn bộ bức tranh lớn hơn. Alpine khởi đầu kỷ nguyên ground effect bằng vị trí thứ tư chung cuộc, góp mặt trong top sáu tới ba mùa giải và là đội duy nhất thuộc nhóm giữa đoàn đua hai lần cán mốc trên 100 điểm trong một mùa. Những dữ kiện ấy buộc người ta phải tự hỏi Alpine đã có thể đi xa đến đâu nếu không bị phân tâm bởi một guồng máy lãnh đạo thay đổi liên tục.
Sự đối lập với McLaren - đội mà Alpine xếp trên ở mùa 2022, phơi bày rõ quỹ đạo đi xuống của đội đua Pháp. Trong khi nhà Đu Đủ tiến bộ không ngừng, đội đua Pháp lại trượt dài một cách chậm rãi nhưng chắc chắn. Đáng chú ý, khoảng cách tốc độ một vòng trung bình so với nhóm đầu gần như không thay đổi qua các mùa. Mức thua thiệt 1,378% năm 2022 vẫn đủ để Alpine đứng thứ tư, nhưng đến năm 2025, con số gần như tương đương là 1,369% lại khiến họ rơi xuống đáy bảng.
Alpine trở thành minh chứng sống động cho một quy luật khắc nghiệt của Formula 1. Trong một cuộc chơi mà mọi đối thủ đều tiến lên, đứng yên cũng đồng nghĩa với tụt hậu.
Hạng 5: Aston Martin
Aston Martin là một trong những đội đua "đánh lừa cảm giác" rõ nét nhất của kỷ nguyên ground effect. Màn khởi đầu bùng nổ ở mùa giải 2023, khi họ vươn lên trở thành đối trọng rõ ràng nhất của Red Bull, từng khiến không ít người tin rằng một thế lực mới đã thực sự hình thành. Chỉ trong riêng mùa giải đó, Aston Martin giành tám trong tổng số chín podium của cả giai đoạn, thành tích đứng thứ hai ngoài nhóm bốn đội lớn.
Tuy nhiên, sau cú bứt phá ban đầu, đội đua Silverstone lại gặp khó trong việc tạo ra một chiếc xe đủ ổn định để cạnh tranh trên nhiều dạng đường đua khác nhau. Hệ quả là Aston Martin liên tục dao động giữa vị trí thứ năm và thứ bảy trên bảng xếp hạng các đội đua. Dẫu vậy, họ vẫn là đội duy nhất ngoài nhóm "big four" có cơ hội giành chiến thắng Grand Prix hoàn toàn bằng thực lực, với Fernando Alonso suýt tạo nên kỳ tích tại Monaco năm 2023.
Chính sự kết hợp giữa khả năng bùng nổ đỉnh cao, và tổng điểm vượt trội so với phần còn lại của nhóm giữa đoàn đua đã giúp Aston Martin chiếm một vị trí vững chắc trong nửa trên bảng xếp hạng này. Dù vậy, tiềm năng điểm số của đội cũng phần nào bị giới hạn bởi sự chênh lệch giữa hai tay đua, khi Alonso phải gánh vác phần lớn trọng trách và đóng góp tới 72% số điểm của đội trong ba mùa giải thi đấu cùng Lance Stroll cho đến thời điểm hiện tại.
Hạng 4: Mercedes
Mercedes khép lại kỷ nguyên ground effect với hai lần về nhì ở giải vô địch các đội đua, nhưng nghịch lý ở chỗ họ lại là đội duy nhất trong nhóm big four chưa từng thực sự tham gia cuộc đua vô địch. Chỉ bảy chiến thắng Grand Prix trong suốt giai đoạn này, trong đó ba đến từ quãng bốn chặng thăng hoa hiếm hoi vào mùa hè năm 2024, phản ánh rõ việc Mercedes đã chuyển từ vai trò kẻ thống trị sang vị thế kẻ đóng vai phụ.
Đặt trong bối cảnh một đội đua từng giành 15 trên 16 danh hiệu vô địch từ năm 2014 đến 2021, kết quả này khó có thể được gọi bằng cái tên nào khác ngoài thất bại. Ngay từ đầu mùa 2022, Mercedes đã bị chính các công cụ mô phỏng của mình dẫn lối sai, phát triển một chiếc xe tạo ra downforce khổng lồ nhưng gần như không thể khai thác trong điều kiện thực tế, kéo theo hàng loạt vấn đề dai dẳng cần thời gian dài để khắc phục.
Dù Mercedes có những bước tiến thực sự qua từng mùa, đội đua Đức rốt cuộc vẫn không bao giờ nắm bắt trọn vẹn tinh thần của bộ luật kỹ thuật này. Sự tương phản với McLaren, một đội khách hàng sử dụng động cơ Mercedes nhưng lại vươn mình thành nhà vô địch, càng khiến giai đoạn này trở nên khó nuốt trôi đối với Silver Arrows.
Hạng 3: Ferrari
Khi Ferrari lê bước về đích ở cuối mùa giải 2025, nhiều người đã quên mất rằng đội đua Ý từng bước vào kỷ nguyên ground effect với vị thế của một ứng viên vô địch thực thụ, thậm chí chỉ lỡ hẹn danh hiệu đầu tiên kể từ năm 2008 với cách biệt vỏn vẹn 14 điểm ở mùa 2024. Thế nhưng, nghịch lý nằm ở chỗ dù là đội ghi nhiều điểm thứ hai trong toàn bộ giai đoạn này, Ferrari rốt cuộc vẫn bị xem là chưa đạt tới kỳ vọng.
Ferrari khởi đầu chu kỳ luật kỹ thuật bằng chiếc xe với thiết kế hông xe dạng khoét đặc trưng, tạo ra hiệu ứng outwash (điều hướng luồng không khí xung quanh xe) đáng kể. Đó là một ý tưởng hiệu quả trong ngắn hạn nhưng sớm bộc lộ giới hạn về tiềm năng phát triển. Nhận ra điều này, Ferrari đổi hướng và trình làng chiếc xe năm 2024 đủ sức cạnh tranh trực tiếp cho chức vô địch các đội đua. Thậm chí họ có thể đã đăng quang nếu không vấp phải sai lầm ở gói nâng cấp sàn giữa mùa, kéo theo những vấn đề nghiêm trọng về hiện tượng porpoising (lướt cá heo).
Dẫu vậy, chính mùa giải 2025 mới phơi bày trọn vẹn nỗi thất vọng tiềm ẩn của Ferrari. Được kỳ vọng là ứng viên sáng giá cho chức vô địch, đội đua áo đỏ lại không giành nổi một chiến thắng Grand Prix nào, bất chấp những thay đổi về bố trí kỹ thuật nhằm mở rộng dư địa hiệu suất. Ferrari khép lại kỷ nguyên ground effect trong tâm thế sớm buông bỏ cuộc đua và dồn toàn bộ trọng tâm phát triển cho mùa giải 2026, để lại cảm giác dang dở nhiều hơn là tiếc nuối.
Hạng 2: McLaren
McLaren bước vào kỷ nguyên ground effect bằng một cú trượt dài ngay từ chặng mở màn. Tại Bahrain, những trục trặc nghiêm trọng liên quan đến hệ thống làm mát phanh đã phơi bày một gói kỹ thuật chưa hoàn thiện, đẩy đội đua Anh quốc vào thế bị động. Dù dần tìm lại nhịp độ trong phần còn lại của mùa giải, McLaren vẫn chỉ khép lại năm 2022 ở vị trí thứ năm chung cuộc - xếp sau cả Alpine. Đó là một xuất phát điểm khiêm tốn, nhưng cũng chính là nền móng cho một hành trình lột xác hiếm thấy.
Mùa giải 2023 tiếp tục khởi đầu trong sự dè dặt. McLaren chưa cho thấy dấu hiệu của một ứng cứ viên hàng đầu cho đến khi gói nâng cấp mang tính bước ngoặt được đưa lên xe. Từ thời điểm ấy, cục diện thay đổi rõ rệt: McLaren nhanh chóng trở thành cái tên thường xuyên xuất hiện trên podium và duy trì đà tiến bộ đó xuyên suốt phần còn lại của giai đoạn này.
Chức vô địch đội đua năm 2024 không chỉ là phần thưởng cho quá trình hồi sinh đầy mạnh mẽ, mà còn là bước đệm cho một cái kết hoàn hảo. Mùa giải 2025 thậm chí còn chứng kiến McLaren đạt tới đỉnh cao phong độ, hoàn tất cú đúp danh hiệu vô địch tay đua và đội đua lần đầu tiên kể từ năm 1998, khép lại kỷ nguyên ground effect bằng hình ảnh của một thế lực thực thụ.
Trong bốn mùa giải, McLaren giành tổng cộng 20 chiến thắng chặng. Tuy nhiên, khi nhìn vào bảng điểm tích lũy toàn giai đoạn, họ chỉ là đội ghi nhiều điểm thứ ba, đứng ngay sau Ferrari. Có thể lập luận rằng McLaren xứng đáng với vị trí số một, nhưng Formula 1 là môn thể thao được định đoạt bằng kết quả, và các con số tổng thể trong suốt bốn năm ấy vẫn chưa đủ để đưa họ lên ngôi cao nhất.
Hạng 1: Red Bull
Red Bull có thể không còn duy trì được sức mạnh áp đảo như giai đoạn đầu của chu kỳ bốn năm này, nhưng những gì họ đã làm được vẫn đủ để khẳng định vị thế số một không thể tranh cãi. Việc giành bốn trong tổng số năm danh hiệu, bao gồm hai cú đúp liên tiếp ở các mùa 2022 và 2023, cùng 55 chiến thắng, tương đương 60% số chặng đua được tổ chức, đã đặt Red Bull lên một mặt bằng hoàn toàn khác so với phần còn lại.
Ngay từ vạch xuất phát của kỷ nguyên ground effect, Red Bull đã sở hữu một chiếc xe vận hành gần như hoàn hảo, với nền tảng cơ khí vững chắc và triết lý khí động học nhất quán. Điều đó tạo điều kiện để đội đua này tạo nên mùa giải thống trị bậc nhất lịch sử Formula 1, khi thắng 22 trong 23 chặng đua năm 2023, đưa Max Verstappen băng băng tới chức vô địch một cách dễ dàng hiếm thấy.
Phải đến giữa mùa giải 2024, khi các đối thủ dần hoàn thiện các gói nâng cấp và bắt đầu khai thác được những giới hạn trong concept kỹ thuật của Red Bull, cán cân sức mạnh mới có dấu hiệu dịch chuyển. Ngay cả khi đó, ưu thế tích lũy từ giai đoạn trước vẫn đủ lớn để Red Bull duy trì vị thế cạnh tranh ở nhóm đầu. Điều này được thể hiện rõ nhất ở mùa 2025, khi dù chỉ giành tám chiến thắng, mùa giải ít thành công nhất của họ trong toàn bộ chu kỳ luật, Max Verstappen vẫn chỉ kém danh hiệu vô địch tay đua đúng hai điểm. Đó là minh chứng rõ ràng cho chiều sâu sức mạnh và tính bền bỉ của một tập thể đã định hình cả kỷ nguyên.
Kết luận
Nếu nhìn lại toàn bộ kỷ nguyên luật kỹ thuật này, điều đọng lại không chỉ là bảng xếp hạng hay những con số khô khan, mà là cách Formula 1 một lần nữa chứng minh bản chất tàn khốc của mình. Đây là giai đoạn mà những đội dám thay đổi và kiên trì với con đường phát triển rõ ràng đã vươn lên, trong khi những tập thể chững lại, dù chỉ trong tương quan tương đối, lập tức bị đẩy lùi về phía sau. Từ sự thống trị gần như tuyệt đối của Red Bull, cú trỗi dậy mang tính hình mẫu của McLaren, đến những bài học đắt giá mà Ferrari, Mercedes hay Alpine phải trả, kỷ nguyên này phơi bày rõ ràng sự khác biệt giữa tiến bộ thực sự và sự ổn định bề ngoài.
Khi cánh cửa 2026 mở ra với một bộ luật hoàn toàn mới, thứ còn lại không phải là lợi thế kỹ thuật, mà là di sản của những quyết định đã được đưa ra trong bốn năm vừa qua. Và nếu kỷ nguyên ground effect dạy cho Formula 1 một điều, thì đó là: trong môn thể thao này, đứng yên không bao giờ là trạng thái trung lập, nó luôn đồng nghĩa với việc tụt lại phía sau.