Tất nhiên, kết quả dù đã ngã ngũ - Pierre Gasly bị tước vị trí thứ ba, Isack Hadjar được trao lại podium, nhưng những tranh cãi về quyết định này thì vẫn còn rất nóng trong phòng họp báo tại Monza (Ý), khi Flavio Briatore - sếp lớn của Alpine tung ra một cáo buộc chấn động nhắm vào McLaren và Red Bull.
Khởi nguồn của drama - GP Monaco 2026
Trở lại chặng đua ở Monaco hồi tháng Sáu. Gasly cán đích ở vị trí thứ ba trên đường đua, nhưng anh là một trong năm tay đua bị phạt vì vượt quá giới hạn tốc độ trong pit lane.
Trong năm người bị phạt, Gasly là tay đua duy nhất không thi hành án ngay trong chặng đua. Bốn người còn lại đều đã chấp hành. Hệ quả là tay đua người Pháp phải nhận hai án phạt cộng thêm giờ được áp dụng sau cuộc đua, qua đó bị đẩy từ P3 xuống tận P7.
Bảng kết quả tại Monaco lẽ ra đã được "chốt hạ" như thế, nếu không có một phát hiện đã làm đảo lộn tất cả: hệ thống đo thời gian trong pit lane - do FOM vận hành - được xác định là có vấn đề. Theo lập luận của McLaren, chính sự cố này đã tạo ra những tín hiệu báo lỗi quá tốc độ, và từ đó sinh ra các án phạt.
Vì Gasly chưa thi hành án trong cuộc đua, Alpine có trong tay quyền xem xét lại (Right of Review), và họ đã sử dụng nó thành công. Gasly được khôi phục vị trí P3 và được trao lại podium từ tay Hadjar.
Tuy nhiên, kết quả này lại tước đi của Isack Hadjar (tay đua ban đầu về đích ở P3) podium đầu tiên trong màu áo Red Bull, đồng thời ảnh hưởng tới cả Oscar Piastri của McLaren - một trong những người đã "ngoan ngoãn" chấp hành án phạt ngay trong cuộc đua.
Nói cách khác, kẻ duy nhất không thi hành án lại là người được gỡ án. Đó là sự bất nhất mà Red Bull và McLaren không thể ngồi yên.
Phiên tòa lật ngược thế cờ
Cả hai đội đua McLaren và Red Bull cùng đưa vụ việc lên Tòa Phúc thẩm Quốc tế của FIA (International Court of Appeal). Và hôm thứ Sáu vừa qua - ba tháng sau khi chặng đua tại Monaco khép lại, tòa ra phán quyết rằng: những án phạt cộng giờ vốn đã bị gỡ bỏ của Gasly giờ được khôi phục và có hiệu lực trở lại.
Thế là bảng kết quả đổi chủ thêm một lần nữa:
Hadjar quay trở lại P3 với podium đầu tay cùng Red Bull, Piastri nhích lên P4, còn Gasly rơi trở lại P7 - đúng vị trí mà anh từng bị đẩy xuống ngay sau cuộc đua hồi đầu tháng Sáu. Một vòng tròn khép lại sau đúng ba tháng.
"Quả bom" mang tên Briatore tại phòng họp báo ở Monza
Nếu phán quyết đã đủ gây tranh cãi, thì những gì diễn ra sau đó tại buổi họp báo các trưởng đội ở GP Ý mới thực sự thổi bùng mọi thứ.
Ngồi cạnh trưởng đội McLaren - Andrea Stella và trưởng đội Ferrari - Fred Vasseur, cố vấn điều hành kiêm "trưởng đội" (trên thực tế) của Alpine - Flavio Briatore cáo buộc một thẩm phán trong vụ kháng cáo liên quan đến Pierre Gasly là "có mối liên hệ rất mật thiết với McLaren", và điều đó khiến ông nghi ngờ về tính công bằng của quá trình này.
Chia sẻ với truyền thông, Briatore nói:
"Tôi nghĩ điều này rất không công bằng."
Ông nói tiếp:
"Trước hết, chúng tôi chấp nhận quyết định. Nhưng điều rất kỳ lạ là có một thẩm phán trong hội đồng, và một trong các thẩm phán lại hành động giống như một công tố viên."
Briatore cho rằng việc đó không phải vấn đề lớn nhất. Ông nói:
"Vấn đề là người đó có mối liên hệ rất mật thiết với McLaren, bởi vì chúng tôi có một bức ảnh khá rõ về vị thẩm phán này đang phát biểu cho McLaren vào năm 2018."
Briatore cho biết sự kiện đó có liên quan đến One Drop Foundation - một tổ chức từ thiện. Theo lời ông, McLaren đã tặng hai hoặc ba chiếc xe McLaren cho sự kiện này.
Briatore nói:
"Và tôi nghĩ điều đó khá bất công, bởi một trong các thẩm phán có liên hệ với đội (McLaren) đang kháng cáo chống lại chúng tôi."
Ông nói tiếp:
"Nói về các điều khoản trong luật thì tất nhiên rất rõ ràng, nhưng điều tôi cho là không công bằng là vị thẩm phán đó có liên hệ với McLaren. Điều này không công bằng."
Theo Briatore, các thẩm phán đáng lẽ phải hoàn toàn độc lập. Tuy nhiên, ông cho rằng vị thẩm phán này đã có thái độ rất gay gắt trong phiên điều trần:
"Các thẩm phán bình thường phải hoàn toàn độc lập, nhưng vị thẩm phán này đã cư xử rất gay gắt trong phiên điều trần. Người đó hành động giống như một công tố viên."
Briatore nói rằng sau đó Alpine mới tìm hiểu lý do tại sao vị thẩm phán này lại có thái độ như vậy:
"Sau khi tìm hiểu, chúng tôi mới biết tại sao người đó lại gay gắt đến thế. Vị thẩm phán này có mối liên hệ rất mật thiết với McLaren."
Khi được hỏi liệu đội ngũ pháp lý của Alpine có phản đối việc bổ nhiệm vị thẩm phán này hay không, Briatore trả lời:
"Chúng tôi không biết. Chúng tôi hoàn toàn không biết vị thẩm phán này có liên hệ với McLaren."
Ông tiếp tục:
"Chúng tôi tham gia phiên điều trần cùng McLaren, và điều rất kỳ lạ là vị thẩm phán này không giống một thẩm phán mà giống một công tố viên. Người này thực sự hành động như một công tố viên."
Briatore cho biết Alpine chỉ phát hiện mối liên hệ này sau khi phiên điều trần kết thúc:
"Sau đó, sau cuộc họp, chúng tôi mới phát hiện ra. Chúng tôi biết được rằng vị thẩm phán này có liên hệ với đội McLaren."
Ông nhấn mạnh đây là quan điểm của cá nhân mình:
"Đó là suy nghĩ của tôi. Vì vậy, tôi cho rằng thật không công bằng nếu một trong các thẩm phán có liên hệ với một đội đang đối đầu với chúng tôi trong vụ việc này."
Khi được hỏi rằng cáo buộc của ông là một cáo buộc nghiêm trọng, Briatore trả lời:
"Chúng tôi chấp nhận quyết định, chúng tôi chấp nhận mọi thứ. Nhưng thật kỳ lạ khi trong hội đồng xét xử lại có một người có liên hệ với đội đó."
Briatore tiếp tục nhấn mạnh quan điểm của mình:
"Chúng tôi chấp nhận kết quả của phiên điều trần. Điều khiến chúng tôi rất thất vọng là phát hiện ra một trong các thẩm phán có mối quan hệ rất tốt với McLaren, kiểu như có quan hệ làm việc với họ. Chỉ vậy thôi, không có gì khác…"
Ông tiếp tục:
"Tôi nghĩ hội đồng xét xử phải hoàn toàn độc lập. Không cần phải có một người có liên hệ với bất kỳ đội đua nào, đặc biệt là đội đang trực tiếp liên quan đến vụ việc với chúng tôi. Chỉ vậy thôi, không có gì khác…"
Sau đó, Briatore cho biết Alpine đang xem xét xem có thể làm gì tiếp theo:
"Bây giờ chúng tôi sẽ xem xét. Chúng tôi đang suy nghĩ xem bước tiếp theo có thể là gì."
Briatore cũng không loại trừ khả năng Alpine sẽ tiếp tục thực hiện các bước pháp lý. Ông nói:
"Chúng tôi đã suy nghĩ về việc đó. Trước mắt cứ vượt qua tuần đua này đã, sau đó chúng tôi sẽ bàn tiếp. Hiện tại thì tôi chưa biết."
McLaren phản pháo: "Xúc phạm"
Ngồi ở vị trí ngay bên cạnh, ban đầu, Stella cho rằng việc phản ứng với cáo buộc của Briatore là "không phù hợp".
Nhưng khi một phóng viên tiếp tục hỏi Stella về vấn đề này, ông đã đưa ra phản ứng rất cứng rắn:
"Tôi thấy buổi họp báo này đang đi theo một hướng khá xúc phạm McLaren, cũng như danh tiếng của một đội đua xứng đáng nhận được rất nhiều sự tôn trọng."
Stella nói tiếp:
"Nếu bất kỳ ai đưa ra những cáo buộc kiểu này - và rõ ràng đây là những cáo buộc rất nghiêm trọng - thì họ phải chịu trách nhiệm về những gì mình nói ra trước công chúng."
Ông cũng bảo vệ tính chính đáng của quá trình xét xử:
"Phiên điều trần, cũng như toàn bộ quá trình tại Tòa Phúc thẩm Quốc tế đã được tiến hành theo những tiêu chuẩn cao nhất. Chúng ta không nên đặt nghi vấn về quy trình này theo cách vừa được thực hiện."
Đây là một phán quyết của tòa mà Stella rất hoan nghênh. Ông tiết lộ rằng tất cả các đội F1 đều quan tâm đến kết quả của vụ việc này.
Vấn đề xuất phát từ hệ thống vòng cảm biến thời gian (timing loops) do FOM quản lý ở khu vực pit lane của Monaco. Hệ thống này đã gặp lỗi, khiến một số xe bị ghi nhận vượt tốc độ giới hạn một cách nhầm lẫn, từ đó dẫn đến việc các tay đua bị phạt.
Stella nói:
"Đây chắc chắn là một quyết định mà chúng tôi rất hoan nghênh."
"Điều này cực kỳ quan trọng. Trước hết, nó giúp làm rõ cách áp dụng Điều 1.1.1 của Bộ luật Thể thao Quốc tế FIA (International Sporting Code) - một điều khoản mang tính nền tảng cho rất nhiều quy định khác."
"Chúng tôi kháng cáo vì muốn đảm bảo rằng vấn đề này được làm rõ. Mối quan tâm của chúng tôi không chỉ nằm ở việc có thể mất hai điểm vô địch. Có lẽ hai điểm đó cuối cùng cũng chẳng tạo ra khác biệt lớn."
"Điều chúng tôi thực sự lo ngại là tính công bằng và việc các quy định thể thao phải được áp dụng bình đẳng cho tất cả mọi người. Đây mới là điều quan trọng."
"Và vấn đề này không chỉ quan trọng với McLaren. Không chỉ Red Bull kháng cáo, mà tất cả các đội đều có mặt tại phiên điều trần, bởi đây là một thời điểm rất quan trọng để làm rõ cách chúng ta áp dụng luật, đảm bảo sự nhất quán trong việc xử lý các tình huống, cũng như đảm bảo rằng các phương pháp và quy trình được sử dụng phải nhất quán trong suốt một tuần đua."
Theo thông tin được biết, những phát biểu của Briatore đã được chuyển đến bộ phận pháp lý của FIA để xem xét, nghĩa là "màn khẩu chiến" ở Monza rất có thể mới chỉ là phần mở đầu cho một chương pháp lý khác.
Gasly: "Chúng tôi đang bị cướp trắng"
Pierre Gasly - người chịu thiệt trực tiếp sau phán quyết này cho rằng anh đã bị "cướp mất" vị trí trên podium sau khi bị tước P3 tại Grand Prix Monaco. Tuy nhiên, anh cho biết mình tin tưởng Alpine sẽ đấu tranh để bảo vệ quyền lợi cho anh.
Gasly nói với Canal+:
"Tôi nghĩ chúng tôi đang bị cướp mất kết quả."
"Tôi không nghĩ chuyện này sẽ kết thúc ở đây. Rõ ràng là tốc độ của chúng tôi trong pit lane không có vấn đề gì. Có quá nhiều cách diễn giải khác nhau, rồi các bên liên tục tranh luận qua lại về mặt pháp lý, trong khi vấn đề này đã vượt ra ngoài phạm vi của một cuộc tranh tài thể thao đơn thuần."
"Thật đáng buồn khi kết quả cuộc đua lại được quyết định bởi một sự việc kiểu này. Trên đường đua, chúng tôi đã về thứ ba."
"Lại thêm một cú ngoặt nữa."
"Dù sao thì tôi sẽ để đội của mình xử lý phần còn lại. Tôi đã làm hết khả năng trên đường đua, còn bây giờ họ sẽ phải thực hiện những bước cần thiết. Và tôi tin tưởng họ."
Chương tiếp theo vẫn còn để ngỏ
Vậy là sau ba tháng, vị trí P3 trên podium tại Monaco cuối cùng thuộc về Hadjar, Piastri được đôn lên P4, Gasly thì về lại P7. Nhưng gọi đây là hồi kết thì e là còn quá sớm. Alpine vẫn để ngỏ đường kiện tụng, Gasly khẳng định "chuyện này sẽ chưa dừng lại", còn cáo buộc của Briatore về tính độc lập của hội đồng xét xử đã nằm trên bàn bộ phận pháp lý FIA.
