Malaysia sẽ chấm dứt chín năm vắng bóng tại Công thức 1 bằng màn tái xuất vào năm 2026, nhằm thay thế chặng đua tại Bahrain do xung đột Trung Đông đang diễn ra. Tin tức này đã được công bố vào tháng Bảy và trường đua Sepang sẽ trở lại - kể từ năm 2017 - vào ngày 02-04/10/2026 với chặng đua có tên gọi "Bahrain Grand Prix ở Malaysia".
Bất chấp những tình huống cùng với tên gọi bất thường của sự kiện, đây vẫn là một giải đấu lớn tại một trong những trường đua danh giá ở Đông Nam Á, nơi đã tạo ra một số khoảnh khắc đáng nhớ trong những năm qua.
Vì vậy, hãy cùng nhìn lại năm khoảnh khắc nổi bật trong thời gian Kuala Lumpur tham gia F1 từ năm 1999 đến 2017.
GP Malaysia 1999: Cú đúp 1-2 của Ferrari được tái công nhận một cách đầy tranh cãi
Malaysia ra mắt F1 lần đầu tiên vào năm 1999 với tư cách là vòng đua áp chót trong mùa giải đó, kéo theo một cuộc chiến sít sao giữa McLaren và Ferrari để giành chức vô địch đội đua, cùng với cuộc chiến giữa Mika Hakkinen và Eddie Irvine cho danh hiệu tay đua. Điều này rõ ràng đã chi phối các cuộc thảo luận trước tuần đua, trong đó có sự trở lại của Michael Schumacher - người vừa bình phục sau vết gãy chân gặp phải tại Silverstone (Anh) chỉ ba tháng trước đó.
Mặc dù hầu hết các vận động viên phải mất một thời gian dài để trở lại phong độ tốt nhất sau một chấn thương kéo dài, Schumacher chắc hẳn là "một ngoại lệ", và nhà vô địch thế giới hai lần sau đó đã có màn trở lại hoàn hảo khi giành pole trong chiếc Ferrari với hàng xuất phát đầu tiên, trong khi McLaren chỉ xuất phát ở hàng thứ hai với David Coulthard dẫn đầu.
Dù Schumacher có lẽ không muốn Irvine là người chấm dứt cơn khát danh hiệu của Ferrari (lần gần nhất Ferrari giành chức vô địch thế giới dành cho tay đua là vào năm 1979, với Jody Scheckter), tại Sepang, ông đã gạt bỏ lòng tự ái sang một bên. Schumacher chủ động nhường đường cho tay đua người Bắc Ireland ở vòng 4, sau đó giúp Irvine giữ chân Coulthard và Hakkinen ở phía sau.
Schumacher đóng vai "số hai" và điều này chắc chắn đã phát huy tác dụng vì nó mang lại chiến thắng chặng cho Irvine - người đã biến khoảng cách thua hai điểm của mình trước Hakkinen thành bốn điểm dẫn trước khi tay đua của McLaren chỉ đứng thứ ba sau bộ đôi Ngựa chồm.
Nhưng rồi kịch tính sau cuộc đua diễn ra. Ngay lập tức, cả hai chiếc xe Ferrari đều bị loại do tấm bargeboard của chiếc F399 được cho là rộng hơn quy định 1 mm. Sự việc này đã gián tiếp đưa Hakkinen và McLaren trở thành nhà vô địch của mùa giải. Tuy nhiên, Ferrari đã khiếu nại quyết định này. Sáu ngày sau, kết quả về đích 1-2 của Ferrari được khôi phục, khi Tòa Phúc thẩm Quốc tế của FIA kết luận rằng các thiết bị đo đạc của ban tổ chức cuộc đua không đủ chính xác và các bộ phận trên xe thực tế vẫn hợp lệ.
"Một ngày tồi tệ đối với môn thể thao này" là cách ông chủ Ron Dennis của McLaren tóm tắt về sự việc, nhưng ông vẫn có lý do để mỉm cười trong chặng đua hạ màn tại Suzuka (Nhật Bản) khi chiến thắng của Hakkinen đã mang lại cho tay đua Phần Lan danh hiệu thứ hai trong sự nghiệp. Còn với Ferrari, họ đã chấm dứt cơn hạn hán vô địch đội đua kéo dài 16 năm khi cả hai tay đua của đội về đích ở vị trí thứ hai và thứ ba.
GP Malaysia 2003: Kimi Raikkonen giành chiến thắng đầu tiên
F1 năm 2026 nhiều khả năng sẽ chứng kiến tài năng tuổi teen Kimi Antonelli giành chức vô địch thế giới đầu tiên trong sự nghiệp. Nhưng năm 2003 mới là thời điểm "Kimi" đầu tiên thực sự bước ra ánh sáng. Đó chính là Kimi Räikkönen - người đã có chiến thắng Grand Prix đầu tiên trong sự nghiệp - ở chặng đua thứ hai của mùa giải tại Sepang.
Trong mùa giải thứ hai tại McLaren, Raikkonen đã không đạt được thành tích tốt nhất khi mắc lỗi trong vòng phân hạng tại Sepang, khiến anh đứng thứ bảy, nhưng vận may đã sớm đến vào cuộc đua chính. Tay đua Phần Lan đã leo lên vị trí thứ tư tại vòng một do vụ va chạm giữa Jarno Trulli của Renault và Schumacher của Ferrari, trước khi giành lấy vị trí thứ ba từ người đồng đội cũ tại Sauber - Nick Heidfeld ở Turn 1.
Vị trí thứ ba của anh nhanh chóng trở thành thứ hai khi người đồng đội Coulthard gặp sự cố về hệ thống điện ở vòng đua thứ ba. Khi đó, chỉ còn Fernando Alonso chạy phía trước. Tay đua người Tây Ban Nha vừa trở thành tay đua trẻ nhất giành pole trong lịch sử F1, đồng thời góp công giúp Renault có lần đầu tiên chiếm trọn hàng xuất phát đầu tiên kể từ chặng đua tại Pháp năm 1983.
Tuy nhiên, đây cũng chính là lúc chiến lược phát huy tác dụng, bởi vì McLaren xuất phát với mức tiêu thụ nhiên liệu cao hơn Renault. Vì vậy, trong khi Alonso vào pit ở vòng 14, Raikkonen đã tiếp tục ở ngoài đường đua trong năm vòng kế tiếp. Chính khoảng thời gian này là nơi kết quả cuộc đua được định đoạt. Tải trọng xe nhẹ hơn nhiều trong khoảng thời gian ngắn ngủi đó đã cho phép tay đua người Phần Lan có được những vòng đua nhanh hơn đáng kể.
Vì vậy, sau khi vào pit, Kimi đã vượt lên dẫn trước Alonso và sau đó chiếm ưu thế để giành chiến thắng trước người xếp thứ hai là Rubens Barrichello với khoảng cách 40 giây. Barrichello cũng đã vượt lên dẫn trước Renault sau tình huống pit.
GP Malaysia 2009: Cuộc đua chỉ được trao nửa số điểm
Một điều cần lưu ý đối với chặng đua tại Malaysia là thời tiết thường khó dự đoán và tuần đua năm 2009 là ví dụ điển hình nhất về điều đó. Buổi phân hạng diễn ra trong điều kiện khô ráo và cuộc đua bắt đầu cũng như vậy, nhưng các đội đua nhận ra rằng trời sắp đổ mưa và điều đó khiến vấn đề tận dụng vị trí trên đường đua trong khoảng thời gian đầu cuộc đua trở nên quan trọng.
Nhà vô địch thế giới năm đó - Jenson Button cuối cùng đã chiếm ưu thế khi giành lại vị trí dẫn đầu sau vòng đua đầu tiên tệ hại, khiến anh bị tụt xuống vị trí thứ tư. Ferrari lúc đó đã quyết định biến tay đua của mình trở thành "chuột bạch" khi thực hiện canh bạc khó khăn: chuyển từ lốp soft (mềm) sang wet (lốp mưa) cho Kimi Raikkonen. Nhưng lần này, chiến thuật đó lại phản tác dụng. Bởi vì trên đường đua lúc đó không có nhiều nước đọng, những chiếc lốp Bridgestone dành cho đường ướt nhanh chóng bị xuống cấp. Dù vậy, điều đó cũng không ngăn các đội khác nhanh chóng làm theo. Đến vòng 19, nhiều tay đua bắt đầu lao vào pit để chuyển sang lốp wet. Tuy nhiên, ở giai đoạn chuyển tiếp này, lốp intermediate mới là lựa chọn phù hợp nhất.
Những người tính toán chiến thuật phù hợp đã được hưởng trái ngọt và những tay đua dùng lốp intermediate như Button, Heidfeld và Timo Glock đã dẫn đầu ở vòng 31 - thời điểm mưa cuối cùng cũng xuất hiện ở toàn bộ đường đua. Kể từ thời điểm này, điều kiện đường đua nhanh chóng trở nên khắc nghiệt với những trận giông bão dữ dội ập đến.
Vì vậy, cuộc đua tại Sepang chỉ có thể tiếp tục đến vòng 33. Khi đó, ban tổ chức xác định điều kiện đã trở nên quá nguy hiểm để tiếp tục đua, và kết quả là các tay đua chỉ được nhận một nửa số điểm. Đây là lần đầu tiên kể từ chặng Australia năm 1991 F1 phải áp dụng cách tính nửa điểm. Sau đó, phải mất thêm 12 năm nữa - cho đến chặng đua tại Bỉ năm 2021 - F1 mới lại rơi vào một tình huống tương tự.
GP Malaysia 2013: "Multi 21"
Ngày trước, Red Bull không phải là "đội đua một người" như những năm gần đây, bởi vì Mark Webber vẫn thường tạo ra vài cuộc cạnh tranh nội bộ với Sebastian Vettel. Việc này thậm chí còn gây ra xích mích giữa bộ đôi này từ năm 2009 đến năm 2013, và chặng đua tại Malaysia trong mùa giải cuối cùng của bộ đôi này là một ví dụ điển hình. Sự việc này nổi tiếng đến mức thuật ngữ "Multi 21" vẫn còn được nhắc đến ngày nay.
Cuộc đua tại Sepang bắt đầu với việc Vettel xuất phát ở vị trí pole, nhưng Webber đã có pha xuất phát tuyệt vời từ vị trí thứ năm và tạo ra thế 1-2 dẫn trước cho Red Bull ở vòng 15, nhờ chọn đúng thời điểm chuyển sang lốp trơn. Rõ ràng, Sebastian Vettel - nhà vô địch thế giới bốn lần trong tương lai đã bỏ lỡ cơ hội dẫn đầu, nhưng đội đua nước Áo vẫn đưa ra các hướng dẫn để tay đua của mình giữ nguyên vị trí.
"Sebastian, multi-map 2-1, multi-map 2-1 và hãy giữ của mình" - đó là tin nhắn của kỹ sư đua Guillaume Rocquelin gửi cho Vettel ở vòng 25.
Trải qua 18 vòng kế tiếp và cuộc đua lúc này vẫn còn 13 vòng, tay đua người Đức đã phớt lờ mệnh lệnh của đội đua và thực hiện một pha tấn công Webber vào bên trong Turn 1 nhưng không thành công. "Điều này thật ngớ ngẩn, Seb" - đó là phản ứng của trưởng đội Christian Horner, nhưng Vettel vẫn tiếp tục với những nỗ lực lặp đi lặp lại.
Webber khi đó mỉa mai qua radio: "Ừ, teamwork tốt đấy."
Sau đó, anh được đội đua thông báo: "OK Mark, cậu ấy đã được thông báo rồi - cậu ấy đã thông báo rồi!"
Tuy nhiên, Vettel rốt cuộc cũng vượt được Webber và giành chiến thắng với khoảng cách 4 giây. Lewis Hamilton của Mercedes về thứ ba, hoàn tất podium.
Webber vẫn thể hiện rõ sự bực tức. Tại cooldown room trước lễ trao giải, anh nhún vai và nói với Vettel:
"Multi-21 Seb, đúng không? Multi-21."
Trong phần phỏng vấn trên podium, Webber nói thêm: "Cuối cùng, hôm nay Seb đã tự đưa ra quyết định của mình. Cậu ấy vẫn sẽ được đội bảo vệ như thường lệ, và mọi chuyện là như vậy."
Sau đó, Vettel đã lên tiếng xin lỗi.
GP Malaysia 2016: Cơ hội vô địch của Hamilton tan biến
Malaysia chính là bước ngoặt trong cuộc đua tranh chức vô địch đầy căng thẳng giữa Lewis Hamilton và Nico Rosberg tại mùa giải 2016. Tay đua người Anh bước vào chặng đua với khoảng cách kém 8 điểm. Những tưởng Hamilton có thể lật ngược tình thế để vươn lên dẫn trước 5 điểm, đồng thời chấm dứt mạch ba chiến thắng liên tiếp của Rosberg. Thế nhưng cuối cùng, anh lại rời Đông Nam Á với khoảng cách bị nới rộng lên tới 23 điểm, trong khi mùa giải chỉ còn lại năm chặng đua.
Tay đua người Anh đã làm mọi thứ gần như hoàn hảo, bắt đầu từ vòng phân hạng khi anh giành pole, giúp Mercedes chiếm trọn hai vị trí đầu tiên trên vạch xuất phát với khoảng cách 0,4 giây. Sau đó, anh có một pha xuất phát thuận lợi, trong khi phía sau xảy ra một tình huống hỗn loạn. "Pha hỗn loạn" đó lại liên quan đến Rosberg, khi anh bị đẩy xoay xe và rơi xuống cuối đoàn sau khi chiếc Ferrari của Vettel lao vào phía trong Turn 1 và va chạm với xe của anh.
Trong khi đối thủ tranh chức vô địch của mình phải vật lộn để "lội ngược dòng", nhà đương kim vô địch Hamilton hoàn toàn kiểm soát cuộc đua từ vị trí dẫn đầu, và mọi thứ dường như đang diễn ra suôn sẻ theo đúng kịch bản của anh. Thế nhưng, hệ thống động lực của Hamilton bất ngờ gặp sự cố nghiêm trọng khi chặng đua chỉ còn 15 vòng, khiến chiếc Mercedes của anh buộc phải dừng lại giữa đường đua.
Một Hamilton vô cùng thất vọng khi đó đã bày tỏ cảm giác như thể có điều gì đó, hoặc ai đó, đang cố tình ngăn cản anh trên hành trình chinh phục danh hiệu năm đó - sau một mùa giải anh phải hứng chịu hàng loạt sự cố kỹ thuật không đáng có. Tệ hơn nữa, sự cố này đã trao luôn vị trí trên podium cho Rosberg - xếp sau cú đúp 1-2 của Red Bull. Tay đua người Đức cũng đã vượt qua một án phạt 10 giây gây tranh cãi vì va chạm với Räikkönen tại Turn 2.
Dù vậy, kết quả này vẫn trao lợi thế lớn cho chiếc xe mang số 6 của đội Mercedes. Chiến thắng ở chặng tiếp theo tại Nhật Bản, cùng bốn lần về nhì liên tiếp sau Hamilton là vừa đủ để giúp Rosberg lần đầu tiên đăng quang ngôi vô địch thế giới, trước khi quyết định giải nghệ ngay sau đó.
